Saraçlı istenen bu ücretin yasal olmadığını ve vatandaşların ödemeyebileceğini söyledi. Ödemek zorunda kalan vatandaşların ise şikayet haklarını kullanmalarını isteyen Saraçlı, işletmeleri de yeni çıkacak genelge ile ticaretten men edilebilecekleri yönünde uyardı.
“BÖYLE BİR TALEBİ İSTEMEYE KESİNLİKLE HAKLARI YOK”
Müşteriden istenen servis ücretinin yasal olmadığını söyleyen TUKONFED Hukuk Komisyonu Başkan Yardımcısı Mücahit Saraçlı, “Adisyonların altında yüzde 15, yüzde 20, yüzde 10 artık işletmeye göre değişen tabii ki tamamında olan bir şey değil. Ama servis ücreti diye bir ilave bir ücret koyuyorlar. Böylesine bir ücret talebinde bulunmaya hakları yok. Bu tamamen yasaya aykırı bir taleptir. Bir de bilsinler ki bu tür uygulamalar yapan işletmeler Maliye Bakanlığı tarafından da geriye dönük denetlenmekte. Bu servis ücreti gibi bir isimden adlandırılmış olan ekstradan bir taleptir. Böyle bir talebi istemeye kesinlikle hakları yok. Tüketiciler de böyle bir talep karşısında ödeme yapmasınlar. Çünkü bu talepleri yasaya aykırıdır” dedi
“VERGİ USUL KANUNUNA GÖRE HAKSIZ İŞLEM YAPIYORLAR”
Tüketicilerin şikayet etme haklarını sonuna kadar kullanmaları gerektiğini söyleyen Mücahit Saraçlı, “Adisyonun altında böyle bir şey gördüğünüzde mecbur kalınırsa tabii ki yani tartışma ortamı restoran içerisinde bir noktaya derdinizi anlatabiliyorsunuz ama sizden bunu gerçekten direterek bu tahsilatı yaparlarsa bu ödediğiniz fişi yanınızda bulunduracaksınız. Alo 175 tüketici hattına da bildirdiğinizde veya Ticaret Bakanlığı’nın kendi portalı üzerinden haksız rekabet kurulunun portalına girildiğinde bu işletmenin adını verdiklerinde ve bu ödemiş oldukları fişi de buraya fotoğrafını gönderdiklerinde bu işletmelerin geriye dönük incelemesi yapılacak. Burada sadece aslında tüketicileri uyarmanın dışında bu işletmeleri de uyarmamız gerekiyor. Vergi usul kanununa göre haksız işlem yapıyorlar. Haksız kazanç elde etme yolunu seçiyorlar. Burada da bu tür işlem yapan işletmeler çok ciddi denetlenecektir. Özellikle Maliye Bakanlığı Gelirler Genel Müdürlüğü nezdinde birçok denetçisinden fazla mesailer yaparak bu denetimleri yapmaktalar. Çünkü burada servis ücreti dedikleri olay satmış oldukları ürünlerin haricinde bir hizmet bedeli talebindeler. Bu hizmete dayalı ücretlerin KDV oranı da farklıdır. Ayrı fiş kesmeleri gerekir” dedi.
“İŞLETMELER BU UYGULAMALARDAN BİR AN EVVEL VAZGEÇSİNLER”
İşletme sahiplerini uyaran Saraçlı, “Bu tür uygulamalarla ilgili olarak Ticaret Bakanlığı bir genelge yayınlayacak. Bu genelge içeriği hazırlandı. Her türlü haksız ticari işlemler adı altında yapılan her türlü işlemler kapatma cezaları, hapis cezaları hatta ve hatta ticaretten men cezalarına kadar boyutlara ulaşacak. Bunun da Resmi Gazete de yayınlanmasıyla birlikte aslında var olan bir genelgenin genişletilmiş şekliyle yayınlanmış olacak ve bu konuda Ticaret Bakanlığı, Maliye Bakanlığıyla birlikte senkronize bir şekilde çalışıyorlar. İşletmeler bu uygulamalardan bir an evvel vazgeçsinler. Çünkü denetimlere girdiklerinde geriye dönük incelemelerde çok ciddi cezai boyutlara ulaşacaktır” diye konuştu.
“ÜRÜNDEN 3 DEĞİL, 3,50 AL AMA O ÜCRETİ AYRICA YANSITMA”
Müşterilerden servis ücreti alınmasının doğru olmadığını söyleyen restoran sahibi Murat Sakin, “Vatandaşın durumu zaten zorda, dışarda yemek yemeye zorlanıyorlar. Bizim müessesemizde öyle bir şey yok. Büyük restoranlar yapıyorsa onu da bilmiyorum ama bence yanlış bir uygulama. Müşteri ne yediyse zaten parasını alıyorsun. Onun altında birde servis ücreti şahsen bence yanlış. Son zamanlarda mı personel ücreti servis ücretinden çıkıyor onu bilemem. İşletme sahibinin kendi görüşüdür. Üründen 3 değil, 3,50 al ama o ücreti ayrıca yansıtma. 20 lira üstüne koy, ‘Beni kurtarmıyor’ de ama o ücret vatandaşın zoruna gider. Ne kadar lahmacun, bende 110 lira. Ben yüzde 20’de servis ücreti dersem geldi 130 liraya. 115 liraya satarım ama servis ücreti yazmam” ifadelerini kullandı.
“YEMEĞİ EVİME Mİ GETİRİYORLAR, MASAYA GETİRİYORLAR”
Restoranda yemek yiyen Mahmut Ayaz, “Böyle bir hizmet bedeli olmaması gerekiyor. Öyle bir mekana gitmem de kimseye tavsiye de etmem. Böyle bir şeyle karşılaşmadım, saçmalık. Yemeği evime mi getiriyorlar, masaya getiriyorlar. Şuradan şuraya getiriyor. Resmen insanlarla alay etmektir, başka bir şey değil” dedi.
Bir diğer müşteri Nurhan Güler ise, “Ben böyle bir uygulama ile karşılaşmadım, karşılaşsaydım da kesinlikle tepkimi gösterirdim. Servis ücretini ne için istiyorlar, ben kabul etmem. Restoranlar, her şey çok pahalı o yüzden ödemem bunu dile getiririm” diye konuştu.
Son dönemde artan uygulamanın, hem tüketiciler hem de işletmeler açısından bazı sakıncaları bulunuyor.
“BANKA KOMİSYONUNDAN KAÇIYORLAR”
Spectrum Denetim, Danışmalık, Yeminli Mali Müşavirlik AŞ Yönetim Kurulu Başkanı Tuncay İnci, AA muhabirine yaptığı değerlendirmede, bazı işletmelerin müşterilerini IBAN vererek banka hesaplarına yönlendirdiğini, böylece hem banka komisyonundan hem de vergiden kaçmaya çalıştıklarını belirtti.
İşletmelerin müşterilerine ödenmeyen vergi miktarı kadar fiyat avantajı sağladığına işaret eden İnci, böylece vergisini ödeyen işletmelerin harsız rekabetle karşı karşıya kaldığını söyledi.
Hazine ve Maliye Bakanlığının, kazancını kayıt dışı bırakan mükelleflere yönelik çalışma başlattığını hatırlatan İnci, “Bakanlık, işletmelere ve işletmeyle ilişkili tüm hesaplara IBAN yoluyla gelen transferleri inceleyecek. Bakanlık, işletme sahiplerinin, yakınlarının, çalışanlarının hesapları ile kiralama yoluyla kullanılan hesapları da denetleyecek.” diye konuştu.
İnci, incelemeler sonucunda riskli görülen mükelleflerin tespit edileceğini ve bu hesap sahiplerinden izahat isteneceğini aktardı.
İşletmenin gelen parayla birlikte o ürüne ilişkin fiş veya fatura düzenlediğini ispatlaması gerektiğini bildiren İnci, şöyle devam etti:
“Söz konusu para akışı faturayla kanıtlanamazsa işletme cezaya maruz kalacak. Bununla birlikte kiralama yoluyla edinilen banka hesapları MASAK mevzuatı çerçevesinde terörün finansmanı, kara para aklama, yasa dışı bahis gibi suç unsuru barındıran eylemler kapsamında da ayrıca incelenecek. Hazine ve Maliye Bakanlığı riskli mükellefleri tespit edecek, denetim ve incelemeleri ise vergi dairesi başkanlıkları, Vergi Denetim Kurulu Başkanlığı ve defterdarlıklar yapacak. MASAK da ayrıca inceleme gerçekleştirebilecek.”
İnci, birçok sektörde söz konusu durumun yaşandığını ve söz konusu işletmelerin cezalarla karşı karşıya kalabileceğini belirterek, “Fatura veya benzeri belge düzenlemeyerek kayıt dışı bıraktıkları kazançları üzerinden gelir ve kurumlar vergileri, geçici vergi ve KDV tarhiyatları yapılacak, ayrıca bu vergilerle ilgili gecikme faizi istenecek. İlave olarak ilgililer hakkında bir kat vergi ziyaı cezası ve ayrıca özel usulsüzlük cezası kesilecek.” dedi.
“AÇIKLAMA KISMINA, ALINAN HİZMET YAZILMALI”
Tüketiciler Derneği Genel Başkanı Levent Küçük de vatandaşların satın aldıkları mal ve hizmetten dolayı mağduriyet yaşaması durumunda ellerinde fiş ve fatura gibi belgenin bulunması gerektiğini vurgulayarak, “Çünkü tüketicilerimiz yasal haklarını korumak için tüketici hakem heyetlerine yaptıkları başvuruda ayıplı mal veya hizmeti hangi işletmeden aldıklarını ispatlamak zorunda. IBAN yoluyla talep edilen ödemelerde fiş ya da fatura verilmiyor ve ödemeler şahsi banka hesaplarına yönlendiriliyor. Son dönemde ödemelerin IBAN üzerinden yapılması, tüketiciler açısından büyük risk barındırıyor. Ödeme yapılan şahsi hesap numarasının kime ait olduğunun bilinmemesi, vatandaşlar için hukuki mağduriyete neden olabilir.” ifadelerini kullandı.
Mal veya hizmeti işletmeden alıp, ücretin şahsi banka hesabına yollanmasının doğru olmadığına dikkati çeken Küçük, şunları kaydetti:
“‘Ödemeyi yapmadınız’ denmesi durumunda ücreti yolladığınızı kanıtlamanız zor. Bu nedenle IBAN üzerinden gönderilen ücretlerde açıklama kısmına ödemenin hangi hizmet için yapıldığını yazmanız gerekiyor. Herhangi bir uyuşmazlık ve konunun yargıya taşınması durumunda açıklama kısmı bizler için kanıt niteliği taşıyor. Söz konusu durum resmi kurumlar tarafında da mecburi hale getirilmeli.”
]]>2 BİN DİJİTAL ELÇİ
Kestioğlu, Organize Sanayi Bölgeleri Üst Kuruluşu (OSBÜK) ve Yıldız Teknik Üniversitesi (YTÜ) akademisyenleri ile birlikte hayata geçirdikleri ‘OSB Dijital Dönüşüm Programı’ ile ilk olarak şirketlerin çalışanlarına dijital eğitim verdiklerini kaydetti. Böylece geçen yıl 400 firmada 1000 dijital elçi yetiştirdiklerini belirten Kestioğlu, bu yıl da 500 işletmede 1000 kişinin eğitimi için yeni sürecin başladığını ve 3 ay süreceğini söyledi. Kestioğlu, program kapsamında ayrıca işletmelere dijital anlamda nerede olduklarının tespiti konusunda danışmanlık hizmetlerinin de başlayacağını kaydetti.
AMORTİ 5 AYDA
Vodafone’nun sadece mobil çözümler ve sabit kurumsal bağlantılar sunan bir telekom şirketi değil, aynı zamanda IoT, yapay zeka, bulut uygulamaları, veri merkezleri ve siber güvenlik gibi teknoloji ve inovasyonlarla, işletmelerin ihtiyaçlarına yönelik birçok çözümü de sağlayan bir şirket olduğunu belirten Kestioğlu, fabrikalara akıllı sistemler kurarak hem verimlilik hem de ciro artışı sağladıklarını söyledi. Dijital dönüşümün işletmeler için bir masraf kalemi olmadığını belirten Ketioğlu, dijital yatırımın 5-6 ay gibi kısa sürede kendini amorti ettiğini dile getirdi. Dijital sistemi kendilerinin kurduğunu, işletmelerin ise kullanım bedeli ödediğini belirten Kestioğlu, “Bizim bir de finansman şirketimiz var. Eğer işletme, kullanım bedeli ödemek yerine dijital sistemi satın alarak yatırım yapmak isterse o zaman da finansman desteği sunuyoruz” dedi.
Özlem Kestioğlu, Memiş Kütükcü (ortada) ve Halit Keskin, OSB’lerdeki ‘Dijital Dönüşüm Programı’nın detaylarını paylaştı.
Dijital Dönüşüm Programı’ndan yararlanan Gaziantep merkezli Kurt Kumaş’ın OSB’deki fabrikasında el değmeden bebek bezi yarı mamulü üretiliyor.
YÜZDE 45 VERİMLİLİK ARTIŞI
Özlem Kestioğlu, işletmelere dijital dönüşümün sağladığı katkıları şu örneklerle anlattı:
“Balıkesir OSB’nin kendisine ve buradaki birçok işletmemize IoT tabanlı bir çözümümüz olan Red Enerji ürünümüzü entegre ettik. Enerji panelleri ile entegre verilerin TEİAŞ’a aktarılması ile 65 şirketin kurulumu tamamlandı ve bu şirketlerin her birinde çok önemli verimlilik artışları sağlandı.
Okursoy firmasına ise Akıllı Fabrika Çözümü’müzle hizmet sunuyoruz. Bu çözüm sayesinde etkili kaynak yönetimi yapan Okursoy, fabrikasında yüzde 45 oranında verimlilik artışı kazandı.
2007 yılından bu yana, tıbbi ürün taşıma gibi kritik bir sektörde başarıyla faaliyet gösteren E-Kargo da Metro Ethernet, Red Kontrol ve Bulut Santral hizmetlerimizden yararlanıyor.E-Kargo; zaman yönetimi, daha hızlı bilgi akışı gibi operasyonlar açısından önemli avantajlar elde etti.”
ÜRETİMDE REKABET DÖNEMİ
Türkiye’de 400 OSB olduğunu ve 67 bin işletmede 2 milyon 620 bin kişinin istihdam edildiğini belirten OSBÜK Başkanı Memiş Kütükcü, “Sanayi üretiminin yüzde 45’i OSB’lerde gerçekleştiriliyor. Artık satış rekabetinin yerini üretim rekabeti aldı.Verimli üretim için dijital dönüşüm bir ihtiyaç” dedi. YTÜ İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Halit Keskin ise “Programla; dijital strateji ve dijital iş modelleri, endüstri 4.0, nesnelerin interneti (IoT), bulut bilişim ve 5G, siber güvenlik, yapay zeka, makine öğrenmesi, blok zincir, dijital liderlik ve dijital pazarlama gibi konularda eğitim veriyoruz” dedi.