Gaziantep Büyükşehir Belediyesi; kadının ve ailenin korunması, geliştirilmesi ve güçlendirilmesine katkı sağlamak, kadın istihdamını arttırıcı, kadın sağlığını koruyucu kurumsal işbirlikleri geliştirerek nitelikli ve süratli çözümler üretmek ve gerek belediyeler, gerekse diğer kurum ve kuruluşların hizmetlerinin geliştirilmesi amacıyla çalışmalarını sürdürüyor.

ŞEHRİN GÖZ BEBEĞİ “GASMEK” 328 BİN KADINA EĞİTİM VERDİ

Gaziantep Büyükşehir Belediyesi bünyesindeki şehrin gözbebeği Gaziantep Sanat ve Mesleki Eğitim Kursları’nda (GASMEK), yüzbinlerce kadının hayatına temas etti. 2015’te kurulan ve kısa sürede birçok alanda çeşitli branşlarda eğitim vermeye başlayan GASMEK, 328 bin 290 Gazi şehirli kadına eğitim verdi. Farklı alanlarda faaliyet gösteren STK’lar ile kadına yönelik eğitim faaliyetlerine de ev sahipliği yapan GASMEK’lerde girişimcilik, el işi, mesleki eğitimler, kişisel gelişim kurslarına her gün bir yenisini saha ekliyor.

Eğitim almak amacıyla kurs merkezlerimize gelen kadın kursiyerlerin rahat eğitim almalarını sağlamak için ise 3-6 yaş aralığındaki çocuklarının oyun odalarında gelişimlerine katkı sağlayacak eğitimler veriliyor.    

SÜRDÜRÜLEBİLİRLİK KONUSUNDA TÜRKİYE’YE ÖRNEK MEKÂN: HAVARA KAFE VE RESTORAN

Türkiye’den “Gastronomi” dalında 2015 senesinde UNESCO Yaratıcı Şehirler Ağına ilk katılan şehir olan Gaziantep, “Gastronomi Şehri” unvanının mimarları olan kadınların iş hayatına katılımlarını ve aile ekonomilerini katkılarını artırmayı, onların sosyal hayata daha çok katılmasını sağlamayı hedefliyor. Bu amaçla kurulan Panorama Müzesi içindeki Havara Kitap Kafe ve Restoran ile pek çok kadın bu imkana kavuştu. Kadın istihdamının önemli örneklerinden olan Havara Kafe ve Restoran’ın mimari konsepti tamamen atıkların değerlendirilmesiyle oluşturuldu. Çalışma prensibini sürdürülebilir üretkenlik değerlerini çoğaltmak ve devam ettirebilmek olarak ön plana çıkaran Havara Kafe ve Restoran tamamen kadınların istihdamına odaklanıyor.

İşletme mutfağında dönüşümlü olarak, hafta içi yarı zamanlı 16, hafta sonları ise 8 olmak üzere 24 kadın aşçı görev alıyor. Servis elemanları ise turizm ve otelcilik okullarından mezun İngilizce diline hakim kadınlar arasından seçiliyor.

GAZİ ŞEHİRDE BÜYÜKŞEHİRLE KADINLARIN BAŞARI HİKAYESİ: HAŞIL RESTORAN

Gaziantep’te kadın çiftçilerin ürünlerinin değerlendirilmesi, kadınların ürettikleri ürünleri aracısız satma imkanı bulması için kurulan 120 kadın üyenin bulunduğu “Doğal Antep Kadın Girişimi ve Üretim Kooperatifi”nin ürünlerinin değerlendirilmesi ve geliştirilerek tanıtılabilmesi amacıyla kurulan Ha şıl Restoran da Gaziantep Büyükşehir Belediyesi’nin destekleriyle oluşturulan başka bir girişim.

Kadınların ürettikleriyle özgüven ve gelir kazanması, ayaklarının üstünde durması için başlatılan kadın girişimine Gazi şehrin tarihi Bey Mahallesi Hayad Sokağı’nda hayadlı bir evi restore edip teslim eden Büyükşehir Belediyesi, merkezin binasının gelir elde edecek restorana dönüşmesi için iç dizaynına da destek verdi. Tamamen kadınların çalıştığı, ürünlerini kadın çiftçilerden sağlayan Haşıl Restoran, binası ve konseptiyle eski kültürün yaşatılmasını hedefliyor ve kentin geleneklerini yansıtacak şekilde Antep yemeklerini müşterilerine sunuyor.

TARIMA KADIN ELİ!

Gaziantep Büyükşehir Belediye Başkanı Fatma Şahin kadın üreticiye destek olmak ve kadınların üretimde daha fazla rol almasına katkı sağlamak amacıyla, kadın kooperatiflerinin kurulmasını ve mevcut kooperatifleri destekliyor.

“Sürdürülebilir Kırsal Kalkınma İçin; Tarıma Değer, Kadına Değer, Topluma Değer Projesi” ile kurulan Tarımsal Eğitim ve Yöresel Ürünler İşleme Merkezi ile 550 kadına kooperatifleşme eğitimi verildi.

Merkez içinde en gelişmiş kurutma teknolojilerinden birisi olan freeze dry tesisi kadın çiftçilerin hizmetine sunuldu. Kurutma ile tazesine en yakın besin değerlerine sahip ürün üretiminde kadınların aktif rol alması, teknoloji anlamında da kendilerini geliştirmelerine imkan sağladı.

Eğitimler sonucunda gönüllü kadınların Oğuzeli Ezogelin Kadın Kooperatifi bünyesinde dondurarak kurutma tesisinde üretim yapmalarına fırsat verildi. Ayrıca merkezin kapasitesini artırarak nar ve üzüm işleme entegre tesisi kuruldu ve kadın üreticilerin hizmetine sunuldu.

İslahiye’de ise yine Gaziantep Büyükşehir Belediyesi’nin teşvikleri ile kadınların birleşerek kurdukları Yesemek Kadın Kooperatifi için güneş enerjisinden yararlanarak kırmızı pul biber, biber ve domates salçası, kuru domates, üzüm pekmezi, koruk ekşisi gibi geleneksel ürünler üretecek tesisler yapıldı.

Nizip’te de Gaziantep Büyükşehir Belediyesi’nin teşvikleri ile kadınların birleşerek kurdukları Yeşil Nizip Kadın Kooperatifi’nde güneş enerjisinden yararlanarak nane, hurma gibi ürünleri kurutarak katma değerli ürünlere dönüştürüp, ekonomik gelir elde etmeleri ve ilçedeki kadınlara örnek teşkil etmeleri amaçlandı.

KADIN DOSTU KENT GAZİANTEP MOBİL UYGULAMASI İLE KADINLAR ŞEHRİN YÖNETİMİNDE SÖZ SAHİBİ OLUYOR

Gaziantep Büyükşehir tarafından hayata geçirilen Kadın Dostu Kent Gaziantep mobil uygulaması, kadınların günlük hayatına yardımcı olurken, kent hakkında bilgi almalarına ve gördüğü sorunlarla ilgili yetkili birimlerle doğrudan iletişime geçme imkanı sunuyor. Uygulamadaki “Mahalleni Güzelleştir” bölümüyle kadınların mahallelerinde sorun olarak gördükleri konularda, belediyenin ilgili birimlerine bilgi verme ve bilgilendirme sonrası uygulama üzerinden sonucu takip etme imkanına sahip oluyor.

Mobil uygulama, Gaziantep’te yaşayan kadınların hem şehirdeki hem de belediye hizmetlerine yönelik güncel bilgilere ulaşmasını kolaylaştırarak etkinlikleri haber veriyor, kentteki firmalarla imzalanan indirimlerden uygulamayı kullanan kadınların haberdar olması hedefleniyor. Uygulamayla kadınlar; çevre koruma, enerji tasarrufu ve sıfır atık konularında bilgi alarak “Yeşil Şehir Gaziantep” sloganıyla gönüllü çevre koruma elçisi olabiliyor.

Öte yandan “Kadın ve Sağlık”, “Kadın ve Eğitim”, “Kadın ve Tarım”, “Kadın ve İstihdam”, “Kadın ve Hukuk”, “Kadın ve Sanat”, “Kadın ve Spor” başlıklarında konularında belediyenin etkinliklerinden ve çalışmalarından haberdar olurken, yapılan çalışmaları görebiliyor. Uygulamada bulunan yıldız puan sistemiyle Gazi şehirli kadınlar listelenen ödüllerin sahibi olabilirken, dileyen vatandaşlar düzenlenen turlara yıldız puanlarıyla katılabiliyor.

KETEM, KADINLARLA KANSERE KARŞI MÜCADELE EDİYOR

Gaziantep Büyükşehir Belediyesi, kadın sağlığı alanında bölgede ve Türkiye genelinde örnek olmasını sağlamak amacıyla yenilikçi teknolojik uygulamalardan faydalanarak ihtiyaçların tespiti ve bunların giderilmesi için çalışmalarını hızlandırdı.

Kansere karşı mücadelede en önemli noktalardan biri olan erken tanı için; şehirde yaşayan 15-69 yaş aralığında bulunan kadınların, tarama, teşhis ve gerekse de tedavi olanaklarını artırmaya yönelik merkezler kurmak ve mevcut kuruluşlarla iş birlikleri yapmak için büyükşehir bünyesinde Kanser Erken Teşhis ve Eğitim Merkezi (KETEM) kuruldu. İl merkezinde yer alan toplam 196 mahallede çalışma yapıldı.

Kadınların mevcut merkezlere ulaşımı konusunda sıkıntı yaşadığı alanlarda KETEM sayısının artırılması için çalışma başlatılırken Mobil Mamografi Tarama Aracı hizmet vermeye başladı. Mobil Mamografi Tarama Aracı ile kenar mahallelerde ve kırsalda taramalar yapıldı, kanserle mücadelede eğitim verildi.

“ANNEYE SÜT BEBEĞE CAN”

Gaziantep Büyükşehir Belediyesi tarafından yürütülen “Anneye Süt Bebeğe Can Projesi” ile anne adaylarına 45 günde bir 12 litre süt dağıtımı yapılıyor.  Şehirde bulunan hamile kadınlara, İl Sağlık Müdürlüğü iş birliğinde hamilelik sürecinde önemli besinlerin başında gelen sütün temini için çalışan ekipler 123 bin 357 anne adayına toplamda 5 milyon 357 bin 892 litre süt dağıttı.

Sterilizasyon ve paketleme işlemi tamamlanan sütler anne adaylarının evlerine kadar götürülüyor. Anneliğe hazırlık sürecinde beslenmelerine destek vermek amacıyla yürütülen projede Gaziantep’te üretilen sütler kullanılıyor.

GAZİANTEP’İN BAŞARILI KADINLARINDAN BÜYÜKŞEHİR’E TEŞEKKÜR

Şu anda eczacılık yapan Ebru Kaçar lise eğitimi sonrası üniversite için hazırlanmaya başladığını belirterek, “Etrafımda çok fazla GASMEK ile ilgili olumlu yorum duyuyordum. Ben de sınava hazırlanmak için tercihimi bu yönde kullandım. GASMEK’te aldığım eğitim sürecinde rehberlik hizmetinden çok mutlu kaldım. Hocamla iletişimim hala devam ediyor. Üniversitede bile ondan destek aldım. Bir yıl boyunca GASMEK ile üniversiteye hazırlandım. Şimdi eczacı oldum” diye konuştu.

“BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ HER ZAMAN DESTEKÇİMİZ OLDU”

GASMEK ile eğitim alıp şu anda özel bir işletme sahibi olan ve şef olarak çalışan Zehra Aslanbaş, “Yemek yapmayı, mutfakla uğraşmayı çok seviyordum. Bu manada GASMEK ile tanıştım. İlk olarak aşçılık çırağından başladım. Aşçılık çırağından, usta yardımcılığına, derken usta öğretici oldum. GASMEK’in bana sağladığı en iyi hizmetti. GastroANTEP ile uluslararası şeflerin bizi tanıma fırsatı oldu. Şu anda biz o şeflere ürünler gönderiyoruz. GASMEK olmasaydı böyle bir şey yapamazdım. Düşünün çok güzel eğitim veriliyor size. Büyükşehir Belediyesi bizim her zaman arkamızda destekçimiz oldu. Ben bu hizmetten faydalandım herkesin de faydalanacağını düşünüyorum” dedi. 

KENDİMİ DİĞER 80 İLDEKİ KADINLARDAN DAHA ŞANSLI HİSSEDİYORUM

Küçük bir proje yazarak başladıklarını, bugün ise Haşıl Restoranı’nı hayata geçirdiklerini belirten Doğal Antep Kadın Girişimi ve Üretim Kooperatifi Başkanı Tuğba Satıl Alkan ise, “Ayda bir yaptığımız AVM’deki stantta Fatma Hanım bizi ziyarete geldi. Çok beğendi çalışmamızı. ‘Burası sizin çalışmanız için artık olmaz’ dedi. Gaziantep’te kadın olmayı kolaylaştıran bir başkanımız var. Ona sonsuz teşekkür ediyorum. Her konuda bizlerin yanında olduğu için kendimi diğer 80 ildeki kadınlardan daha şanslı hissediyorum” ifadelerini kullandı.

Türk Telekom CEO’su Ümit Önal, ‘Dijitalde Hayat Kolay’ projesinin yeni dönemine ilişkin açıklamalarda bulunarak şunları dile getirdi: “Türk Telekom olarak, Türkiye’ye Değer anlayışıyla, teknolojiyi iyilik ve faydaya dönüştüren çalışmalarımızı hız kesmeden sürdürüyoruz. ‘Dijitalde Hayat Kolay’ projemizin önceki dönemine ilişkin gerçekleştirdiğimiz sosyal etki raporuna göre katılımcılarımızın %90’ından fazlası eğitimlerimizden memnuniyetini dile getirdi.

Fikirlerini girişime dönüştürerek hibe desteği alan kadın girişimcilerin %90’ının satışlarında artış gözlemlendi ve %60’ının yeni müşteriler kazandığı ölçümlendi. Bu olumlu tabloyu göz önünde bulundurarak 8 Mart Dünya Kadınlar Günü öncesinde ‘Dijitalde Hayat Kolay’ projemizin yeni dönemini başlatmaktan mutluluk duyuyoruz. Türkiye’de kadınların dijital okuryazarlık, dijital pazarlama, e-ticaret gibi alanlarda yetkinliklerini artırmalarını ve teknolojinin hayatı kolaylaştıran ve girişimlerini geliştirmelerine fırsat sunan olanaklarını yakından tanımalarını amaçlıyoruz.

Projenin yeni döneminde deprem bölgesinin kalkınmasına katkıda bulunmayı odağımıza alıyor, mentörlük ve hibe süreçlerimizde bölgeden yapılacak başvuruları önceliklendiriyoruz. Yıl sonuna kadar 15 bin kadına ulaşmayı hedeflediğimiz projemizde, çok değerli paydaşlarımız ve gönüllü eğitmenlerimizin desteği ve dijital teknolojilerin sunduğu imkanlarla bölge halkının ve Türkiye genelindeki kadınların ekonomik ve toplumsal hayata daha güçlü katılmalarını sağlamayı hedefliyoruz. Bu vesileyle başarılarıyla hepimize ilham veren girişimci kadınların sayısının artmasını diliyor, tüm kadınların 8 Mart Dünya Kadınlar Günü’nü kutluyorum.”

Konuyla ilgili açıklamalarda bulunan Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği (TOBB) Başkanı M. Rifat Hisarcıklıoğlu “Kadın girişimciliğini geliştirmek, daha donanımlı hale getirmek, girişimcilik kültürünün kadınlar arasında gelişmesini sağlamak amacıyla çıktığımız yolda, biliyoruz ki ülkelerin kalkınması kadın emeğinin ekonomiye yansıması ile mümkündür.

Kadının işgücüne katılımı ekonomik ve sosyal yaşamın sürdürülebilirliği açısından bir gerekliliktir. Ülkemize daha fazla kadın girişimci kazandırmak, kadınların iş hayatında daha fazla yer edinmelerini sağlamak üzere 81 ilde 7 bin üyesiyle faaliyet gösteren Türkiye’nin en yaygın ve büyük kadın girişimcilik teşkilatı olan TOBB Kadın Girişimciler Kurulu’nu kurduk. Hızla dijitalleşen çağda gelişen teknolojinin getirdiği yeniliklere kadınları teknolojik yetkinliklerini artırarak ve güçlendirerek hazırlamak, kadın-erkek eşitsizliğini azaltarak daha paylaşımcı bir ekonomik büyüme sağlamanın en önemli yollarından biridir.

Dijitalde Hayat Kolay Projemizin yeni döneminin 8 Mart Dünya Kadınlar Gününde başlaması ise güne ve projeye ayrı bir değer katıyor. Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği olarak, projeye verdiğimiz desteğin haklı gururu ile paydaşı olduğumuz Dijitalde Hayat Kolay Projemizin özellikle deprem bölgesindeki kadınlar başta olmak üzere amacına hizmet etmesini diliyor, 8 Mart Dünya Kadınlar Günü’nü kutluyorum” dedi.

“Kadınların dahil olduğu bir ekonomi yalnızca daha kapsayıcı ve eşitlikçi olmakla kalmaz, aynı zamanda daha müreffeh de olur” diyen Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı (UNDP) Türkiye Mukim Temsilcisi Louisa Vinton da “Bu nedenle UNDP, deprem bölgesindeki kadınların dijital araçların avantajlarından yararlanmasını sağlayan ortak projemizi genişletmekten memnuniyet duyuyor. Kadınlara yatırım yapmak, bölgenin daha hızlı ve daha kalıcı toparlanmasına yardımcı olacaktır” şeklinde konuştu.

Habitat Derneği Yönetim Kurulu Başkanı Sezai Hazır ise “Dijitalleşmenin günümüz dünyasındaki öneminin farkındayız ve Habitat Derneği olarak kadınlar başta olmak üzere bireylerin dijital yetkinliklerinin arttırılması adına birçok proje gerçekleştiriyoruz. Bu anlamda hayata geçirdiğimiz projelerimizden biri olan ‘Dijitalde Hayat Kolay’ projemizin yeni döneminin 8 Mart Dünya Kadınlar Günü gibi anlamlı bir günde başlangıcını yapmaktan da oldukça mutluyuz.

Habitat Derneği olarak deprem bölgesinin kalkınmasına yönelik çalışmalar ana odağımızda yer alıyor. Bu dönem proje kapsamında mentörlük ve hibe desteklerimizde depremden etkilenen bölgelerde faaliyet gösteren girişimci kadınların önceliklendirilecek olması bu açıdan bizler için oldukça önem taşıyor.

Başta deprem bölgesindeki girişimci kadınlar olmak üzere tüm Türkiye’deki girişimci kadınların dijital yetkinliklerinin güçlendirilerek ekonomik ve sosyal hayata katılımlarını desteklemeye devam edeceğiz. Bu vesile ile tüm kadınların 8 Mart Dünya Kadınlar Günü’nü en içten şekilde kutlarım” dedi. 

YENİ DÖNEMDE 20 GİRİŞİME HİBE DESTEĞİ VERİLECEK

2019 yılından bu yana 15 bin kadının yararlandığı ‘Dijitalde Hayat Kolay’ projesinin yeni döneminde hem hedeflenen kişi sayısı hem mentörlük ve hibe desteği sunulacak girişim sayısı artırıldı. Sağlanacak eğitimler, düzenlenecek atölye çalışmaları, mentörlük ve hibe desteği ile başta deprem bölgesindeki kadınlar olmak üzere projeye katılan tüm kadınların girişimlerini büyütmeleri amaçlanıyor.

Projede, dijital pazarlama eğitimlerine katılanlar arasından belirlenecek 500 kadın, tasarım odaklı düşünme atölyeleri ile girişimlerinin hedef kitlesini daha detaylı değerlendirme, etkili pazar ve müşteri analizi yapmayı deneyimleme olanağı bulacak. Atölyeyi tamamlayan 500 kadın arasından belirlenecek 40 kadın girişimci ise e-ticaret süreçlerinde karşılaştıkları problemlerden, girişimlerini büyütme aşamasında yaşadıkları sorunlara kadar farklı konularda alanın uzmanlarından mentörlük desteği alacak.

Mentörlük sürecini tamamlayan katılımcılar arasından jüri değerlendirmesi ile belirlenecek 20 kadın girişimci ise hibe desteği alarak girişimlerini büyütme fırsatı yakalayacak. Tüm Türkiye’den katılama açık olacak mentörlük ve hibe süreçlerinde deprem bölgesinden ve girişimleri depremden etkilenen adaylara değerlendirmede öncelik tanınacak. 

Anadolu Ajansının (AA) “Global İletişim Ortağı” olduğu ve Belek Turizm Bölgesi’ndeki NEST Kongre Merkezi’nde düzenlenen Antalya Diplomasi Forumu 2024’te, moderatörlüğünü TRT World Sunucusu Andrea Sanke’nin üstlendiği, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın eşi Emine Erdoğan’ın himayesindeki “Kadın, Barış ve Güvenlik Üzerine Yüksek Düzeyli Oturum” başlıklı panele, aktivist Tevekkül Karman, Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı (UNDP) Başkan Yardımcısı ve Türkiye’den Sorumlu Bölge Müdürü Ivana Zivkovic, Afrika Birliği Komisyonu Başkanı’nın Kadın, Barış ve Güvenlik Özel Temsilcisi Bineta Diop, Bulgaristan Cumhurbaşkanı Rumen Radev’in eşi Desislava Radeva ve Sırbistan Cumhurbaşkanı Aleksandar Vucic’in eşi Tamara Vucic katıldı.

Aktivist Karman, kadınların tarih boyunca savaş ve çatışmaların yıkıcı etkilerinden en fazla etkilenen kesim olduğunu belirterek, “Savaşları tecrübe eden kadınlar, aynı zamanda çatışmalar patlak verdiğinde zorluklar karşısında liderlik sergilemişlerdir. Hayal bile edilemeyecek zorluklara, yerinden edilmeye, sevdiklerini kaybetmeye, cinsel şiddete ve temel hizmetlerin çökmesine katlanmışlardır.” ifadesini kullandı.

Kadınların, yoksulluktan, sağlık hizmetlerine ve eğitime erişim eksikliğinden de orantısız şekilde etkilendiğini vurgulayan Karman, “Kadınlar, aynı zamanda barışın isimsiz kahramanlarıdır. Dünyanın dört bir yanındaki toplumlarda kadınlar, ‘barış inşacıları’ olarak ortaya çıkmıştır. Onların fikirleri, deneyimleri ve bakış açıları çatışmalara sürdürülebilir çözümler üretilmesinde vazgeçilmezdir.” değerlendirmesinde bulundu.

Karman, kadınların karar alma süreçlerinde temsil edilmesi gerektiğine dikkati çekerek, “Kadınların, kamusal hayata katılımı sadece bir eşitlik meselesi değil, bir zorunluluk meselesidir.” dedi.

Baskıcı yönetim sisteminin küresel barış ve güvenlik için büyük bir risk ve tehdit oluşturduğuna işaret eden Karman, “Kadınlar baskıcı yönetimle, diktatörlükle ve otoriter rejimlerle mücadele ettiğinde onları desteklemeliyiz. Bu, barış ve güvenliği desteklediğimiz anlamına gelir.” diye konuştu.

Karman, İsrail’in Gazze’ye saldırılarına değinerek, şunları söyledi:

“İsrail işgali, Filistinlilere karşı devam eden soykırım savaşı, insanlığın bozulmasının üzücü bir örneği. (İsrail’in) Öldürme ve yok etme mekanizması, Gazze’deki sivillerin hayatlarını almaya devam ediyor. Evleri yıkan, hastanelere, üniversitelere ve ambulanslara saldıran ve milyonlarca insanı yerinden eden bu soykırımın tüm dünya tarafından görülmesi için ortak hareket etmemiz gerekiyor. İsrail işgali, ABD yönetimindeki destekçileri ve diğer Batılı müttefiklerince ölüme, açlığa ve yerinden edilmeye maruz bırakılan insanlar için soykırımdır.”

– “EŞİTLİĞİ SAĞLAMAZSAK NE BARIŞ NE DE KALKINMA SÜRDÜRÜLEBİLİR OLUR”

UNDP Başkan Yardımcısı ve Türkiye’den Sorumlu Bölge Müdürü Zivkovic, foruma katılmaktan onur duyduğunu belirterek, kadın güvenliği gündeminin Birleşmiş Milletler (BM) Güvenlik Konseyinin 1325 sayılı kararıyla desteklendiğini dile getirdi.

Kadınların yönetim alanındaki eksikliğine dikkati çeken Zivkovic, bu konuda daha fazla çalışma yapılması gerektiğine işaret etti.

Zivkovic, çalışmalarının, bilgi paylaşımı ve ekonomik güçlendirme yoluyla kadınları değişimin yoğun bir parçası haline getirmeyi hedeflediğine dikkati çekerek, sözlerini şöyle sürdürdü:

“Yerinden edilmiş, mülteci kadın ve kız çocuklarının desteklenmesi Gazze, Ukrayna ve diğer kriz ortamlarındaki çalışmalarımızın merkezinde yer almaktadır. Kendilerini gerçekleştirme fırsatlarını artırarak ve özellikle kız çocuklarını ve genç kadınları kariyer yollarını planlayabilecek beceri ve fırsatlarla donatarak sosyo-ekonomik dayanıklılığı ve sosyal uyumu teşvik ediyor ve uzun vadeli barış ve istikrara katkıda bulunuyoruz.

Eşitliği sağlamazsak ne barış ne de kalkınma sürdürülebilir olur. Eğer toplumumuzun yarısı hayallerini, haklarını ve katkılarını gerçekleştirme konusunda geride bırakılıyorsa, ‘Sürdürülebilir Kalkınma Hedefleri’ne ulaşamayız veya kadın, barış ve güvenlik konusundaki taahhütlerimizi yerine getiremeyiz.”

– “GÜNEY AFRİKALI KADINLARIN OYNADIĞI ROLÜ VE BUNA ÖNCÜLÜK EDEN KADINLARI TANIMAMIZ GEREKİYOR”

Afrika Birliği Komisyonu Başkanı’nın Kadın, Barış ve Güvenlik Özel Temsilcisi Bineta Diop, Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın eşi Emine Erdoğan’a “kadın, barış ve güvenlik” konularını, ADF’de her zaman gündeme getirdiği için teşekkür etti.

Emine Erdoğan’ın liderliği sayesinde bu konuda daha önce de birçok kez konuştuklarını aktaran Diop, dünya genelinde yaşanan zorlukların üstesinden gelmek için kadınların sesinin duyulduğu ve saygı gördüğü etkili diplomasinin hiç bu kadar kritik olmadığını söyledi.

Diop, “Burada şunu da belirtmek isterim ki İsrail’i Uluslararası Ceza Mahkemesine taşıyanlardan biri olan Güney Afrikalı kadınların oynadığı rolü ve buna öncülük eden kadınları tanımamız gerekiyor. Bu odada bulunan Güney Afrika Cumhuriyeti Dışişleri Bakanı Naledi Pandor, bunu yaptığınız için teşekkür ederim.” ifadelerini kullandı.

LİDER EŞLERİ AYAKTA ALKIŞLADI

Diop’un cümleleri üzerine Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın eşi Emine Erdoğan ve diğer lider eşleri dahil olmak üzere tüm salon, Bakan Pandor’u ayakta alkışladı.

Küresel zorluklarla mücadele etmek ve etkili diplomasi için kadınların sesinin de duyulmasının hiç bu kadar önemli olmadığına dikkati çeken Diop, barış süreçlerinde de kadınların rolünü yansıtmanın önemini vurguladı.

Diop, kadınların öncülük ettiğinde fark oluşturduğuna işaret ederek, Afrika’da da birçok politika ve program yürüttüklerini ve birçok başarı elde ettiklerini söyledi.

Afrika Birliği ülkelerinin yüzde 61’inin Ulusal Eylem Planı’nı benimsediğini aktaran Diop, bunların uygulanmasına ve etkili olmasına ihtiyaç duyulduğunu ifade etti.

– “KADINLAR SADECE KURBAN OLMAMALI”

Kadınların nasıl korunabileceğinden ve karar alma sürecinin parçası haline getirildiklerinden emin olunması gerektiğini belirten Diop, “Kadın arabulucular gibi mekanizmalar oluşturuyoruz. Kadınların kriz çözümünde bulunduğundan emin olmalıyız, sadece kurban olmamalılar. Dediğiniz gibi onlar dayanıklı ve katkı sağlayabilirler.” ifadelerini kullandı.

Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi (BMGK) reformuna ilişkin Diop, “Önce o masanın etrafına bir kadını dahil etmekle başlayalım. Böylece Filistin’deki, dünyanın farklı yerlerindeki ve benim kıtamdaki zorluklara da dikkati çekebilirler.” dedi.

Diop, ilk olarak tüm sektörlerde liderlik düzeylerinde diplomasi dahil kadınların sayısını artırmaları gerektiğini kaydederek, genç kadınlara destek olunmasının ve kadın liderlerin artırılması için girişimlere yatırım yapılması gerektiğinin altını çizdi.

Barışı sağlayabilecek kişilere alan verilmesi ve bakış açısının değişmesi gerektiğini ifade eden Diop, kadın hareketlerine yatırım yapmaları gerektiğine işaret etti.

Diop, kadın, barış ve güvenlik üzerine çalışılıp kadınların özel sektör dahil dış politika, diplomasi, sosyal, ekonomik ve siyasi alanda rolünün artırılmasına dikkati çekti.

– KALICI BARIŞTA KADININ ÖNEMİ

Bulgaristan Cumhurbaşkanı’nın eşi Radeva, Emine Erdoğan’a bu etkinliği düzenlemekteki girişimi ve liderliği için teşekkür ederek, “Kadın, Barış ve Güvenlik” konulu bu panelde bulunmaktan duyduğu memnuniyeti dile getirdi.

Radeva, bu konunun dünyada şiddetin ve krizlerin arttığı bir dönemde çok önemli olduğunu belirterek, silahlı krizlerin kadınlar ve kız çocukları üzerinde orantısız şekilde daha fazla negatif etkisinin olduğunu ifade etti.

Kadınları güçlendirmenin, barış ve güvenlik alanlarında daha aktif rol oynamalarını sağlamanın önemine dikkati çeken Radeva, Emine Erdoğan’ın kadınların toplumdaki rolü konusunda onu etkilediğini söyledi.

Radeva, kadınların gelecek nesillerin ahlaki terbiyesini inşa ettiklerini belirterek, şiddeti kınayan, sorumlu ve barışçıl vatandaş olarak yetişen çocukların, kalıcı barışa ulaşmada en güçlü temeli sağlayacağını vurguladı.

Uluslararası toplumun, kadınların barış inşası ve koruması sürecinde daha etkili olması için çabalaması gerektiğini belirten Radeva, “Anne olarak kadınların öneminin anlaşılması ve barış süreçlerine aktif dahil edilmelerinin desteklenmesi kilit öneme sahip.” ifadesini kullandı.

– KADINLAR KARAR ALMA SÜRECİNDE OLMALI

Sırbistan Cumhurbaşkanı eşi Vucic, 3. ADF kapsamında düzenlenen bu önemli program için Emine Erdoğan’a saygısını ve hayranlığını dile getirerek, dünyayı ya da bir parçasını değiştirmek istiyorlarsa bunu eski temellerle ve prensiplerle yapamayacaklarını söyledi.

Vucic, aynı düşünce tarzının ve yaklaşımın, aynı çözümlere götüreceğine işaret ederek, bundan memnun olamayacaklarını, bu konuya yeni bir enerjiyle yaklaşılması ve eski yaklaşımdaki sorunların anlaşılmaya çalışılması gerektiğini ifade etti.

Dünyayı gözlemlemedeki paradigma değişiminin gerekli ve kaçınılmaz olduğunu söyleyen Vucic, kadınların da karar alma sürecinde olmaya, barışa katkıda bulunmaya, dengeyi anlamaya ve ailelerini korumaya hakkı olduğunu belirtti.

Vucic, çözümün birlik olduğuna dikkati çekerek, “Çünkü sadece ortak güçler politikaları şekillendirebilir, kaynakları mobilize edebilir, Sürdürülebilir Kalkınma Hedefleri’ne ulaşmak için amaçlanan faaliyetleri tanımlayabilir, kadın, barış ve güvenlik gündemini tamamen uygulayabilir.” dedi.

Sözlerini, Emine Erdoğan’ın 2018’de bir konuşmasına atıfta bulunarak tamamlamak istediğini kaydeden Vucic, “Toplumların yeniden inşasında, ortak değerlerin yüceltilmesinde başrolün kadınlara düştüğüne inanıyorum.” ifadesini kullandı.

– “Unutmamalıyız ki, kalıcı ve sürdürülebilir bir barış, kimsenin geride bırakılmadığı bir süreçten doğar. Toplumun temel ve dönüştürücü bir parçası olan kadınların dahil edilmediği bir barış sürecinin başarıyla sonuçlanması beklenemez”

– “Büyük bedeller ödenerek kazanılan uluslararası hukuk ve adalet sistemini, ruhundan kopararak, yazılı birkaç ifadeye indirgemeye çalışanlara asla boyun eğmeyeceğiz”

Emine Erdoğan, Nest Kongre Merkezi’nde düzenlenen Antalya Diplomasi Forumu’nun Kadın, Barış ve Güvenlik Oturumu’nda lider eşleri ve katılımcılara hitap etti.

YANAN BİZİM EVİMİZ AİLEMİZ, ORTAK DEĞERLERİMİZ

Bugün dünya olarak, hiçbir ülkenin tek başına bertaraf edemeyeceği boyutta krizlerle karşı karşıya olduklarını vurgulayan Emine Erdoğan, sözlerini şöyle sürdürdü:

“Bizi insanlık olarak bir arada tutan değerlerin ve kurumların temelleri, yakın tarihte hiç bu kadar sarsılmamıştı. Bu buluşmayı, huzurlu bir barış ortamında değil; ne yazık ki, savaşın karanlık gölgesi altında gerçekleştiriyoruz. Savaşlar ve çatışmalar, adeta adım adım ilerleyen bir yangın gibi dünyamızı kuşatmaya devam ediyor. Yanan bizim evimiz, yanan bizim ailemiz, yanan bizim ortak değerlerimiz. Kutuplaşma ve ırkçılığın arttığı, tahammülsüzlük ve tamahkarlığın nefreti körüklediği bir çağda, barışı ve düzeni korumak git gide daha da zorlaşıyor. Adil ve güçlü bir iradenin, diplomasiyle çözebileceği ihtilaflar, hızla sıcak çatışmaya evriliyor.”

Erdoğan, Suriye, Irak, Yemen, Sudan Filistin ve daha birçok çatışma bölgesinden, aynı acı feryatların yükseldiğini söyledi.

Yaşayabilmek için evini ardında bırakan masum canların sığındıkları yerde zalimce katledildiğine dikkati çeken Erdoğan, şiddetin her türlüsü ile örselenen çocukların minik yüreklerinde tamiri mümkün olmayan yaralar açıldığını ifade etti.

DÜNYANIN ADİL VE CESUR LİDERLERE İHTİYACI VAR

Dünyanın tüm vicdanlı insanlarının yekpare bir sesle, “hemen ateşkes, hemen barış” diye haykırdığına işaret eden Emine Erdoğan, şöyle devam etti:

“Artık öyle bir noktadayız ki, söylenebilecek tüm sözleri tükettik. Söylenebilecek son sözü, 6 yaşındaki Filistinli kız çocuğu Hind Recep, çapraz ateş altındayken yaptığı yardım çağrısında söyledi. ‘Lütfen beni kurtarın’ demişti. Ne onu ne ailesini ne canı pahasına ona yardıma giden sağlık ekiplerini kurtarabildik. Soykırımın bir parçası olma ihtimali, insanca var olma onuruna fazla gelen Erın Bruşnel, söylenebilecek son sözleri haykırarak hayata veda etti. ‘Bu soykırıma ortak olmayacağım’ dedi, yapılan zulüm vicdanına ağır geldiği için. İsrail’in yıkım araçlarının altında can veren Raşel Kori ile aynı yaşta, ömrünün baharındaydı. Sözün tükendiği bu noktada, barış umudunu canlı tutmak ve barışa yönelik gayretimizi artırmak zorundayız. Dünyanın adil, cesur ve hakkaniyetli liderlere, hiç olmadığı kadar bugün ihtiyacı var. Barışa inanan cesur insanlar güçlerini birleştirdiğinde, girilen şiddet sarmalını kıracağımıza, barış ve huzurlu bir düzeni, bu güç birliği ile elde edeceğimize inanıyorum.”

Emine Erdoğan, savaşta her kesim zarar görse de bilhassa kadınların orantısız biçimde etkilendiğini dile getirdi.

Savaşın derinden etkilediği kadınların, barış için söyleyecek çok sözünün olduğuna dikkati çeken Erdoğan, şu değerlendirmelerde bulundu:

“Büyük bir incelikle inşa ettiği yuvası yanıp küle dönen, canından parça evladının acısını gören, kök saldığı toprakları terk etmek zorunda kalan kadınlar, barışın kıymetini herkesten çok daha iyi bilir. Bu konuda, 24 yıl önce, küresel bir irade ortaya konmuş; Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi’nin 1325 sayılı kararı ile kadınların, barış süreçlerine katılımı güvence altına alınmıştı. Ancak ne yazık ki çatışmanın birincil mağduru, toplumların inşasının ana aktörü olan kadınların, arabuluculuk ve barış süreçlerine etkin bir şekilde dahil edilmediğini görüyoruz. Oysa araştırmalar, kadınlar sürece dahil olduğunda uzlaşma olasılığının yükseldiğini ve barışın daha uzun soluklu hale geldiğini gösteriyor. Kadınların, farklı gruplarla işbirliği yapma ve birlikte çalışmaya yatkın tabiatı ve sosyal meselelere olan duyarlılıkları, barış süreçlerindeki başarı şansını artırıyor. Unutmamalıyız ki kalıcı ve sürdürülebilir bir barış, kimsenin geride bırakılmadığı bir süreçten doğar. Bilhassa, toplumun temel ve dönüştürücü bir parçası olan kadınların dahil edilmediği bir barış sürecinin başarı ile sonuçlanması beklenemez. Bu nedenle, diplomasiyi öne çıkarırken, kadınların karar verici noktalarda olduğuna emin olmalıyız.”

Erdoğan, savaş yorgunu bir çağda, kadın bakış açısıyla tesis edilecek barışın, daha kapsayıcı, sürdürülebilir ve hakkaniyetli olacağına, bütün kalbiyle inandığını vurguladı.

Filistin, Ukrayna, Suriye ve Yemen’de barış hedefiyle öne çıkan hareketlerin kadınlardan güç aldığına dikkati çeken Erdoğan, şu ifadeleri kullandı:

“Lider eşleri olarak bizlere ve karar alıcı düzeyde bulunan tüm kadınlara, bu anlamda sorumluluklar düşüyor. Bu çerçevede, Ukrayna Devlet Başkanının eşi Olena Zelenska hanımefendi ile işbirliği halinde Ukraynalı 1500’e yakın savaş mağduru çocuğu ve refakatçilerini ülkemizde misafir ediyoruz. Bu grup arasından bugün aramızda bulunan Kırım Tatarı çocuklarımız, söyleyeceği şarkılarla sevginin ve umudun tek dil olduğunu bize yeniden hatırlatacak. Benzer şekilde, yakın zamanda Gazze’den tedavileri için getirdiğimiz savaş mağduru çocukları ülkemizde misafir ediyoruz. İnanıyoruz ki insanlığın zulümle bükülen belini, mazlumlar arasında ayrım gözetmeyerek doğrultabiliriz.”

DAHA KAÇ CAN FEDA EDİLECEK

“Büyük bedeller ödenerek kazanılan uluslararası hukuk ve adalet sistemini, ruhundan kopararak, yazılı birkaç ifadeye indirgemeye çalışanlara asla boyun eğmeyeceğiz.” diyen Emine Erdoğan, şunları kaydetti:

“Birlikte insanca yaşamamızın teminatı olan bu kaidelerin, suçu işleyen ülkeye ve mazlumun milliyetine göre eğip bükülmesine nasıl sessiz kalabiliriz? Buradan sormak istiyorum, 25 kişi öldürüldüğünde, Paris’te kol kola yürüyüş düzenleyen dünya liderleri, bugün ekseriyeti kadın ve çocuk olan 30 bin insan vahşice katledilirken, hangi gerekçeyle sessiz kalabiliyor? Çocukları, kadınları, masum insanları kurtarması beklenen medeni ülkeler, ateşkes çağrısı dahi yapamayacak kadar bu korkunç karanlığa teslim olmuş durumda. İsrail’in sözde mağduriyetinin giderilmesi için daha kaç can feda edilecek? 25 Avrupalının hayatını kaybetmesinin vicdanlarda oluşturduğu öfke ve acıyı uyandırmak için, kaç bin Filistinlinin ölmesi gerekecek? Tarih sayfaları, bu utanç verici soykırım yaşanırken, karşısında cesaretle duran barış neferlerini de yazacak.”

ADİL BİR DÜNYA DİLİYORUM

Emine Erdoğan, Güney Afrika Cumhuriyeti başta olmak üzere, hak ve adaletin tecellisi için adım atan tüm ülkelere minnettarlığını ifade etti.

Geçen kasım ayında, 20 lider eşi ve ülke temsilcisiyle “Filistin için Tek Yürek Zirvesi” kapsamında aynı amaçla bir araya geldiklerini anımsatan Erdoğan, “Davetime icabet ederek gelen, mazlumların haklı davası için güçlü bir duruş sergileyen kız kardeşlerime, buradan bir kez daha şükranlarımı sunuyorum. Sözlerime son vermeden, başta Dışişleri Bakanlığımız olmak üzere, bu kıymetli organizasyonda emeği geçen herkesi kutluyor, oturumumuza katılımlarınız için hepinize bir kez daha teşekkür ediyorum. Savaşların, yerini kapsayıcı bir barış düzenine bıraktığı, her şeyden önemlisi, çocukların ölüme terk edilmediği, adil bir dünya diliyorum.” dedi.

Oturumda, aktivist Tevekkül Karman, Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı (UNDP) Başkan Yardımcısı ve Türkiye’den Sorumlu Bölge Müdürü Ivana Zivkovic, Afrika Birliği Komisyonu Başkanı’nın Kadın, Barış ve Güvenlik Özel Temsilcisi Bineta Diop, Bulgaristan Cumhurbaşkanı eşi Desislava Radeva ve Sırbistan Cumhurbaşkanı eşi Tamara Vucic de katılımcılara hitap etti.

Emine Erdoğan’ın konuşmasının ardından, Türkiye’nin misafir ettiği savaş mağduru Ukraynalı ve Kırım Tatarı çocuklardan oluşan folklor topluluğunun dans gösterisi izlendi. Emine Erdoğan ve lider eşleri daha sonra, Kurşun Geçirmez Düşler: Gazzeli Çocuk Ressamlar Sergisi ve Afrika standını da ziyaret etti.

Emine Erdoğan ve lider eşleri, folklor gösterisi sunan Ukraynalı ve Kırım Tatarı çocuklarla hatıra fotoğrafı çektirdi.

Lotus Kadın Girişimi ve İşletme Kooperatifi Başkanı Nergiz Döner de “Kadınlar üretim yapıyordu. Ancak bunların satışını, pazarlamasını yapamıyordu. Kimi kursa gitmiş kimi hobi amaçlı başlamıştı. Nilüfer Kent Konseyi Kadın Meclisi’nde benim başkanlığım söz konusu oldu. Salgın başladı. Biz ‘Kız Kardeşlik Köprüsü’ adını verdiğimiz bir proje başlattık. O koşullarda birçok kadınla, 64 kurumla görüştük, toplantılar yaptık. Sahanın profilini çıkardık. Sahada durum nedir, ihtiyaçlar neler, Ardından Kadın Meclisi olarak neler yapabiliriz diye yol haritası çizdik. Üreten kadınların çoğunlukla yer talebi vardı” ifadelerini kullandı. 

KRİTERLER BELİRLENDİ

Kadınların gelir elde etme talebi doğrultusunda bir kooperatif kurmanın daha doğru olacağına karar verdiklerini belirten Nergiz Döner, şöyle konuştu:

“Belediye ve ilgili kurumlarla  görüşerek kiralama usulü ile şu an her ay yaptığımız etkinlikler için yer tahsisi konusunu çözdük. Şimdi her ay Nilüfer İhsaniye Pazar Yeri’nde kadınların ürünlerini satabilmeleri için masalar oluşturduk. Burada elbette bazı kriterlerimiz var. Kadınların ürettikleri el emeği ürünler olacak. Evden çıkamayan, engelli çocuğu olan, hastası olup ona bakan kadınlarla çalışıyoruz.”

DESTEĞE İHTİYACI OLAN KADINLARA YÖNELDİLER

Nergiz Döner, sermayesi olan, kendi girişimlerini sürdürebilen kadınlardan çok desteğe ihtiyacı olan kadınlara yöneldiklerini kaydetti:

“Biraz daha desteğe ihtiyacı olan kadınlara yöneldik. Bu alandaki kadınların biraz daha elinden tutulması gerekiyor. Onun için, seri imalat yapan, nevresim, pike diken kadınlar alanımız dışında. Esnaf odası ile yaptığımız protokol de bunu belirledi. Gıda üretimi, açık, kapalı, sıcak satışa yer veremiyoruz. Çünkü hemen Agora Çarşısı’nın yanındayız, buradaki esnaf için uygun olmuyor. Al-sat tabir edilen, toptancıdan alınıp burada satılan konfeksiyon, mutfak eşyası gibi ürünlere yer veremiyoruz.”

DESTEĞE İHTİYACI OLAN KADINLARA YÖNELDİLER

Nergiz Döner, sermayesi olan, kendi girişimlerini sürdürebilen kadınlardan çok desteğe ihtiyacı olan kadınlara yöneldiklerini kaydetti:

“Biraz daha desteğe ihtiyacı olan kadınlara yöneldik. Bu alandaki kadınların biraz daha elinden tutulması gerekiyor. Onun için, seri imalat yapan, nevresim, pike diken kadınlar alanımız dışında. Esnaf odası ile yaptığımız protokol de bunu belirledi. Gıda üretimi, açık, kapalı, sıcak satışa yer veremiyoruz. Çünkü hemen Agora Çarşısı’nın yanındayız, buradaki esnaf için uygun olmuyor. Al-sat tabir edilen, toptancıdan alınıp burada satılan konfeksiyon, mutfak eşyası gibi ürünlere yer veremiyoruz.”

GÖKLERE YÜKSELİYORLAR

Nergiz Döner, “Gerek ortaklarımız, gerek bizimle bir şekilde temas kuran, birlikte çalıştığımız arkadaşlarımız bir gelişme, ilerleme, hayatın içinden öğrenme ile kendi yollarına devam etseler bile başladıkları yerden çok ileride yollarına devam ediyorlar. Buraya gelen her kadın kendi kanatları ile uçsun istiyoruz. Amacımız onların yuvadan uçan kuş gibi kendi kanat güçleri ile göklerde olmaları, yükselmeleri. Üç kadın uçarak giderse, on kadın geliyor” diye konuştu.

Ocak ayında 22’nci etkinliklerini planladıklarını bildiren Döner, “Bursa Lotus Kadın Girişimi Kooperatifi organizesinde  19 Ocak’ta İhsaniye Pazar Yeri’nde üreten kadınlarımız standlarda olacak. Herkesi bekliyoruz” dedi.