SPK’nin hazırladığı Proje GYF kurulmasına ilişkin düzenlemede son aşamaya gelindiğini belirten Şimşek, “Kurul tarafından yapılacak düzenlemeyle gayrimenkul yatırım fonlarının (GYF) gayrimenkul projelerine yatırım yapmasının önü açılacak. Düzenlemeyle, bu fonların portföyleri uygun hale getirilip tür değişikliği yapılacak. Konut arzının artmasıyla birlikte konut fiyatlarının yukarı yönlü piyasa baskısı azalacak ve böylelikle konuta erişilebilirlik her kesim için kolaylaşacak.” açıklamasını yapmıştı.

Sektör temsilcileri, bu düzenleme sayesinde finansman sıkıntısının ortadan kalkacağını ve üretimin artacağını bildirdi.

“GAYRİMENKUL SEKTÖRÜNÜN ÖNÜNÜ ÇOK AÇACAK”

İstanbul İnşaatçılar Derneği (İNDER) Yönetim Kurulu Başkanı Engin Keçeli, AA muhabirine yaptığı açıklamada, yapılan düzenlemeden çok mutlu olduklarını belirterek, kendilerinin de bir süredir bu taslak üzerine çalıştıklarını söyledi.

Şu anda kredilerin yüksek olması nedeniyle finansman noktasında sıkıntı yaşandığını dile getiren Keçeli, sözlerini şöyle sürdürdü:

“Eskiden ön satışla finansman sağlıyorduk artık o da kayboldu. Gayrimenkul yatırım fonlarının mutlaka yeni yapılacak projelere destek vermesi şart. İnsanlar gayrimenkul yatırımı yerine paralarını mevduat faizlerinde tutmayı tercih ediyor. O nedenle bu düzenleme bizim önümüzü çok açacak. ABD ve İngiltere başta olmak üzere dünyada da çok örneği var bu uygulamanın. Kesinlikle çok doğru bir adım. Bir an önce hayata geçmesini bekliyoruz.”

“Konut üretimini artıracak, satış fiyatını alıcı lehine olumlu etkileyecek”
Engin Keçeli, kentsel dönüşümde ciddi talep olduğunu ancak burada da insanların finansman noktasında sıkıntı yaşadığını kaydederek, şu değerlendirmelerde bulundu:

“Bu düzenleme sayesinde evini yenileyecek vatandaş da üretim yapacak müteahhit de finansmana erişebilecek. İyi bir finansman modeli olacak. Bu fonun hayata geçmesiyle düşük maliyetli finansman elde edilmiş olacak. Finansman problemini ortadan kaldırıp hem konut üretimini artıracak hem de satış fiyatını alıcı lehine olumlu etkileyecek. Bahsettiğim gibi dünyada çok örneği var. Birçok emeklilik fonu da gayrimenkullerin alımında ve saklanmasında kullanılıyor. Banka kredileriyle üretimin artırılması veya kentsel dönüşüm hareketliliğinin sağlanması çok zor.”

“KURUMSAL PARANIN YÖNELEBİLECEĞİ BİR ALAN DAHA DOĞUYOR”

Neo Portföy Yönetim Kurulu Başkanı Bekir Yener Yıldırım da gayrimenkul yatırım fonlarının devam eden projelere yatırım yapabilecek olmasına dair düzenlemeye ilişkin gelişmeleri heyecanla takip ettiklerini belirterek, Bakan Şimşek’in açıklamasında kentsel dönüşüm vurgusu yapmasına dikkati çekti.

“Bu düzenleme sayesinde finansın ve kurumsal paranın yönelebileceği yepyeni bir gayrimenkul alanı da Türkiye’de doğmuş oluyor.” diyen Yıldırım, SPK’nin bu alanda hayata geçirdiği gayrimenkule dayalı diğer araçlar ve kira sertifikası gibi düzenlemelerden bahsetti.

Yıldırım, “Her bir düzenleme, her bir yeni araç kurumsal paranın çeşitli mekanizmalar üzerinden gayrimenkul sektörüne şeffaf, kurumsal ve açık kuralları olan bir şekilde aktarılmasını sağlıyor. Şimdi bu yeni heyecanla aslında kurumsal yapıların ve büyük finans yöneten oluşumların gayrimenkul geliştirme tarafına da sermaye sistemi üzerinden yatırım yapabilmesinin önü açılıyor.” ifadelerini kullandı.

Bu alanda ciddi eksiklik gördüklerini dile getiren Yıldırım, “Düzenleme; üretilen yapıların sağlıklı olmasını, konut arzının daha yönetilebilir olmasını, yatırımcıların önüne bir yatırım seçeneği daha getirilmesini sağlamış oluyor. ” diye konuştu.

Yıldırım, “Aslında gayrimenkul geliştirmeye yönelemeyen ya da yönelmeyi düşünmeyen kaynağın bu fonlar üzerinden akacağını söyleyebiliriz. Normal şartlarda gayrimenkule yönelmeyecek olan birtakım fonlaşmış kaynakların buraya yönelebileceğini görüyoruz.” açıklaması yaptı.

“DAHA SÜRDÜRÜLEBİLİR VE YÖNETİLEBİLİR KONUT ARZINA KATKI SAĞLAYACAK”

Bekir Yener Yıldırım, sigorta ve bireysel emeklilik şirketlerinin tıpkı dünyadaki gayrimenkul yatırım fonları gibi artık gayrimenkul geliştirmeye de ortak olabilmesinin öneminin altını çizdi.

Düzenlemenin daha sürdürülebilir ve yönetilebilir konut arzına katkı sağlayacağını dile getiren Yıldırım, şu bilgileri verdi:

“Burada en çok vurguyu kentsel dönüşüme yapmamız gerekiyor. Çünkü yatırımdan çok daha önemlisi ülkemizin canını yakan birçok kötü anımız var bu konuda. Kentsel dönüşüm projelerini hızlı bir şekilde GYF’lerle finanse etmek mümkün olursa aslında çok faydalı bir sonuç ortaya çıkacaktır. GYF’ler bir projeye özel kurulabilirler, çok hızlı hayata geçirilebilirler. Diğer alternatif finansman araçlarına göre kentsel dönüşüme de yatırımcı çekmede çok önemli bir köprü görevi görebilirler. Bugüne kadar birçok yerli ve yabancı yatırımcının uygun bir yapı bulamadığı için kentsel dönüşüme giremediğini görebiliyoruz.”

Yıldırım, sadece kurumsal yatırımcıların değil, bireysel yatırımcıların projelere ortak olmasının da önünün açıldığına vurgu yaparak, “Bu gelişmelerin gayrimenkul sektörüne bir canlılık katacağını düşünüyoruz. Konut arzını besleyecek bir süreç. Normalde gayrimenkule akmayacak bir parayı da bu tarafa yönlendirecek.” ifadelerini kullandı.

“KENTSEL DÖNÜŞÜME ÖNEMLİ KATKI SAĞLAYACAK”

Helmann Holding Yönetim Kurulu Başkanı Selman Özgün de gayrimenkul yatırım fonu kuran bir şirket olarak bu gelişmeyi çok olumlu bulduklarını söyledi.

Konut kredilerinde yüksek oran ve kısıtlamalar nedeniyle hem üreticinin hem de tüketicinin finansmana erişiminde yaşanan sıkıntılardan bahseden Özgün, “SPK’nin hazırladığı Proje Gayrimenkul Yatırım Fonu sadece yeni konut arzını artırmakla kalmayacak, Türkiye için artık birinci öncelik olması gereken kentsel dönüşüme önemli katkı sağlayacak.” diye konuştu.

Özgün, Türkiye’de bankacılık sisteminin çok geliştiğini ancak alternatif finansman kaynaklarında aynı durumun söz konusu olmadığını kaydederek, “Bu düzenlemenin hayata geçmesiyle 2023 sonu itibarıyla 134’e yükselen GYF sayısında da sıçrama bekliyoruz. Böylece küçük yatırımcılar da bu fonlar aracılığıyla projelere ortak olabilecek, kentsel dönüşüm hızlanacak.” ifadesini kullandı.

Fuzul Topraktan Yönetim Kurulu Başkanı Faruk Akbal ise hayata geçirilecek mevzuatın sektöre can suyu olabileceğini ifade ederek, “Burada düşük tasarruf sahiplerini de konut edindirecek bir kapsamı sağlaması planlanırsa biz de Fuzul Topraktan olarak fon kurmayı planlıyoruz. Artan konut fiyatlarına karşı olumlu etkiler gösterecek düzenlemeleri destekliyor, vatandaşın konuta erişimini kolaylaştıracak çalışmalarımızı sürdürüyoruz.” diye konuştu.

EgeYapı GYO Genel Müdürü Didem Güneş de düzenlemeye ilişkin, GYF’lerin canlanmasının kentsel dönüşümden sosyal konut ihtiyacına ve arz sıkıntısının giderilmesine kadar bir çok alanda katkı sağlayacağını belirterek, “Ayrıca bozulan fiyat dengelerinin de düzelmesinde rol oynayacağını düşünüyorum.” dedi.

Bakan Mehmet Özhaseki, 2017 yılında, Emek Aksaray Mahallesi’ne kentsel dönüşüm yapmak için gittiğini hatırlatarak, “Gittiğimde belli gruplar kentsel dönüşüme engel oldular; kentsel dönüşümü yaptırmadılar. Yalvardık yakardık, epeyce rica ettik; ama derdimizi anlatamadık. O protestocu gruplar hakim oldular ve bize kentsel dönüşümü yaptırmadılar. Ama burası çok riskli bir yerdi. 6-7 yıl öncesinden bahsediyorum. Bırakıp gitmek zorunda kaldık. Haliyle zorla, vatandaş istemezse, karşı çıkıyorsa kavga ederek yapacak bir şey yok. Mecburen üzülerek ayrılmak durumunda kaldık. Üstelik de gece yarısına kadar oturdum burada insanları ikna edebilmek için saatlerce dil döktüm. Ama depremde mahalle tamamıyla yerle bir oldu. Şimdi burada 5 bin 600 konuta başladık. Tamamının ihalesi yapıldı. Evler yükselmeye devam ediyor. Keşke öyle söylenmeseydi, mani olunmasaydı, ideolojik çatışmalara kurban gitmeseydi de bir tek vatandaşımızın, kardeşimizin burnu bile kanamasaydı. O dönemde başlatmış olsaydık, bunlar bitmişti mis gibi evlerinde oturuyorlardı, depremde kimse ölmeyecekti. Şimdi burada bu acı hatırayla binlerce insanın öldüğü yerde inşaatlar yapmaya devam ediyoruz. Ama bedeli ağır oldu bu işin” ifadelerini kullandı.

Bakan Özhaseki, kentsel dönüşümde Emek Aksaray Mahallesi’nin Türkiye’nin simgesi haline geldiğini söyleyerek, “Mahallemizde sağlam ve güvenli evlerimizi hızla yapıyoruz. Yeni yuvalarımızı en kısa sürede tamamlayıp hemşerilerimize teslim edeceğiz inşallah. Bu vesileyle vatandaşlarımızdan bir kere daha istirham ediyorum, kentsel dönüşüme engel olmak isteyen belli kesimlere prim vermeyin. Kentsel dönüşüm bir zorunluluktur” diye konuştu.

HATAY’TA 10 BİN KONUT TESLİM EDİLDİ

AFAD, Hatay’da depremden sonra 139 bin 879 konut, 15 bin 603 ticari alan olmak üzere toplam 155 bin 482 adet hak sahibi tespit etti. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından, 130 bin 363 adet konut ve 12 bin 392 ticari alan olmak üzere toplam 142 bin 995 adet bağımsız bölümün yapımına devam ediliyor. Şu ana kadar Hatay’da afetzedelere 10 bin 889 konutun teslimi gerçekleştirildi. Hatay’da yürütülen altyapı çalışmaları kapsamında belediyeye toplam 14 milyar 200 milyon TL hibe desteği verildi.

YIL SONUNA KADAR 200 BİN KONUT TESLİM EDİLECEK

Öte yandan tüm deprem bölgesinde AFAD tarafından 400 bin 904 konut ve 40 bin 486 iş yeri olmak üzere toplam 441 bin 390 hak sahibi belirlendi. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı; afet bölgesinde 395 bin 649 konut ve 37 bin 156 ticari alan olmak üzere toplam 432 bin 805 bağımsız bölümün inşasını sürdürüyor. Bin 240 şantiyede, 110 bin kişilik işçiyle çalışmalar devam ediyor.

Bugüne kadar Kahramanmaraş’ta 17 bin 592, Gaziantep’te 14 bin 710, Hatay’da 10 bin 889, Adıyaman’da 8 bin 216, Malatya’da 7 bin 881, Diyarbakır’da 4 bin 415, Osmaniye’de 3 bin 572, Elâzığ’da 3 bin 093, Şanlıurfa’da 2 bin 446, Adana’da 2 bin 316, Kilis’te bin 494 olmak üzere 76 bin konut teslim edildi. Bu yılın sonuna kadar, toplamda 200 bin konutun hak sahiplerine teslim edileceği belirtildi. Deprem konutlarının tamamının ise 2025 yılının Eylül ayına kadar, hak sahibi depremzedelere verileceği kaydedildi.

Bakanlık tarafından afetten zarar gören şehirlerin altyapıları için belediyelere 64 milyar TL hibe desteği verildiği, bunun için de belediyelere herhangi bir borçlandırma yapılmadığı bildirildi.

‘1 YIL SÜRE VERİYORUZ’

Bakan Özhaseki, konut ve iş yerlerinin yapımı için planlamaları sürdürdüklerini de söyleyerek, “Şu anda ülke genelinde bin 240 yerde şantiyemiz var. 110 bin kişilik çalışan ordusuyla bu işleri sürdürmeye gayret ediyoruz. 4 bin 333 köy evimizde hasar var. Bu köylerde uzman hocalarımızın tavsiye ettiği çelik evlere başladık. O çelik evlerimiz de çok hızlı şekilde devam ediyor. Şu ana kadar 76 bin kadar konutu teslim ettik. Önümüzdeki aydan itibaren her ay 10-15-20 bin konutu hak sahiplerine teslim edeceğiz. Sene sonuna kadar toplam 200 bin konutu teslim etmiş olacağız. İhalesini yaptığımız veya yapacağımız konutlara 1 yıl süre veriyoruz. Büyük ihtimalle gelecek senenin ortası gibi hak sahiplerinin tamamına konutlarını teslim etmiş oluruz” dedi.

‘AK PARTİLİ BELEDİYELERİN DIŞINDA KENTSEL DÖNÜŞÜM İŞİNE DE SOYUNAN KİMSE YOK’

Bakan Özhaseki konuşmasının devamında, “Dünyada başka bir çözüm de bulunamadı bu işe. O da kentsel dönüşüm. 2012’de Sayın Cumhurbaşkanımızın talimatıyla bir yasa çıktı. Şu ana kadar 2 milyon 250 bin konut değiştirilir, dönüştürülür. 452 bininin de inşaatı şu anda devam ediyor. Bu bizi kesmediği için meclisimize getirdik. Biz orada yeni yasalar çıkardık. Yeni bütçeler ayırdık. Tüm Türkiye’de şu anda kentsel dönüşüm yapabilmek için büyük bir seferberlik ilan ettik. Her tarafa koşuyoruz. Her bir tarafa yetişmeye çalışıyoruz. Ama şunu hepimizin bilmesi lazım. Kentsel dönüşümün doğru ve hakkıyla yapılabilmesinin tek şartı şu üç grubun bir araya gelmesi. Bir bakanlık, iki belediye, üç vatandaş. Eğer bu üç grup bir araya geldiğinde uzlaşıyla, anlaşmayla orada önlerine bakıyorlarsa işimiz çok kolay. Değilse işimiz iyice zorlaşıyor. Değerli arkadaşlar, bakanlık olarak biz hazırız. Türkiye’nin her yerinde bütün belediyelere duyuruda bulunuyoruz. A, B, C, D, E partili kim varsa gelsin yeter ki kentsel dönüşümde imkanlarımızı sonuna kadar biz seferber edeceğiz. Ama ne yazık ki AK Partili belediyelerin dışında kentsel dönüşüm işine de soyunan kimse yok” diye konuştu.

‘BUNLARA DA BİZ DEPREM TURİSTİ DİYORUZ’

Bakan Özhaseki CHP’yi de eleştirerek, ”Özellikle yandaş sanatçılar çağırıp büyük paralar veriliyorsa ‘beni parlatın’ diye organizasyon firmalarına milyonlarca lira akıtılıyorsa emin olun hesabını veremezler. Onların öğrendiği bir belediyecilik var. Ben nihayetinde 20 kusür sene belediye başkanlığı yaptım. Ömrüm işte bu hizmetlerle geçti. Yerel yönetimler ve bakanlıkta İlk defa 2019’dan itibaren bir belediyecilik anlayışıyla karşılaştım. Başını İstanbul çekiyor, diğer şehirlerde ayak uyduruyorlar. Ajanslara büyük paralar ayırıyorlar. İstanbul’da ajanslara verilen para, kentsel dönüşüm için ayrılan paranın tam iki misli. Ajanslar ne yapacaklar? Beyefendiyi parlatacaklar. Oturacak, alkışlayacaklar, kalkacak, alkışlayacaklar. Tatile gidecek, iş başındaymış gibi gösterecekler. Her taraf kardan tıkanmış olacak. İngiliz büyükelçisi ile yemek yiyecek. Ama beyefendi iş başında gibi gösterecekler. Parlattıkça parlatacaklar. İstanbul buna dar geliyor. Cumhuriyet Halk Partisi Genel Başkanlığı istiyor. Orası da olmaz Cumhurbaşkanlığı, bunu kim yapıyor? Kim şişiriyor? Bu sosyal medya, fenomenler onların trolleri emin olun. Bazen diyorlar ki mesela çok makul meşru bir şey söylüyorum. Hadi vurun Özhaseki’ye diyorlar. 50 yüz bin kişi sabaha kadar hakaretten geçilmiyor. Aynı sözlerine ertesi günü bir daha tekrarlıyorum. Çünkü makul bir şey söylüyorum ben. Bu belediyecilik değil arkadaşlar. Deprem bölgelerinde bunların çoğu geldiler. Bütün belediye başkanlarımız orada. Bu arkadaşlar özel jetlerle geldiler. Selfiler çekindiler. Bunlar da biz deprem turisti diyoruz. Ne diyelim başka? Onların başka bir dünyası var böyle. Ama biz hizmet etmeye devam edeceğiz. Onlar böyle yapıyor diye biz hizmetten vazgeçecek halimiz yok” diye konuştu.

Bakan Özhaseki basın açıklamasının ardından özel bir otelde düzenlenen iftar programına katıldı. 

Türkiye yerel yöneticilerini belirlemek üzere bir kez daha sandık başına giderken İstanbul’un kentsel dönüşüm meselesi en önemli gündem maddelerinden biri haline geldi. 6 Şubat depremlerinin ağır yıkımından etkilenen vatandaşlar, 31 Mart yerel seçimlerinde en çok kentsel dönüşüm çalışmalarını ve vaatlerini dikkate alıyor. 31 Mart’a sayılı günler kalırken Haber7 İstanbul özelinde yapı stoğu ve kentsel dönüşüm kapsamında yapılanları inceledi. İşte İstanbul’daki son durum..

İSTANBUL’UN YAPI STOĞU NE HALDE?

Boğaziçi Üniversitesi Kandilli Rasathanesi ve Deprem Araştırma Enstitüsü’nün verilerine göre İstanbul, yaşlı ve hasar alması öngörülen konut stokuyla dikkati çekiyor. İstanbul’daki her 10 binadan 7’si 20 yaşın üzerinde. Kentte yapım tarihi 2000 yılı ve öncesine ait bu binalarda bulunan konut sayısı ise 3,1 milyon adedi aşıyor. Edinilen bilgilere göre İstanbul’da toplam 1 milyon 300 bin bina bulunurken 20 milyona yaklaşan nüfusa ortalama 6 milyon konut ev sahipliği yapıyor.

RİSKLİ KONUT SAYISI

Deprem uzmanlarının verdiği bilgiler doğrultusunda her an 7 ve üzeri şiddetinde depreme hazır olması gereken İstanbul’da, riskli konut sayısı da oldukça fazla. 6 milyon konutun bulunduğu kentte, 600  bin konut ise riskli kategorisinde yer alıyor. Beklenen İstanbul depremine kadar kentsel dönüşüm sürecinin tamamlanmaması durumunda İstanbul bir faciayla karşı karşıya kalabilir. 

Muhtemel 7,5 ve üzeri bir depremde 13 bin 492 binanın çok ağır, 39 bin 325 binanın ağır, 136 bin 746 binanın orta, 300 bin 963 binanın ise hafif hasar alması bekleniyor.

Dünyada sağlam yapılar dışında başka bir formülün bulunamadığı deprem konusunda Yer Bilimci Prof. Dr. Naci Görür‘ün açıklamalarına göre mevcut durumda yaşanacak olası bir İstanbul depremi felaketle sonuçlanabilir. Naci Görür, beklenen İstanbul depreminde 2,5 milyon insanın ölümle burun buruna kalabileceğini söyledi. 

İSTANBUL’DAKİ ÇALIŞMALAR

CHP’li İBB yönetiminin müdahil olmadığı İstanbul genelindeki kentsel dönüşüm çalışmalarında Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından hummalı bir çalışma yürütülüyor. Bugüne kadar İstanbul’un 39 ilçesinde 695 bin konutun dönüşüm çalışmaları tamamlandı. Bakanlık tarafından 188 farklı alanda kentsel dönüşüm çalışmaları ise devam ediyor. İstanbul’da kent genelinde şu an 90 binin üzerinde konutun dönüşümü sahada sürüyor.

İMAMOĞLU 5 YILI HEBA ETTİ

2019 yılından bu yana İstanbul’da görev yapan CHP’li İBB Başkanı Ekrem İmamoğlu, deprem hazırlıkları kapsamında da kötü bir sınav verdi. Seçilmeden önce İstanbul’un deprem sorununu 5 yılda çözebileceğini iddia eden ve 5 yılda en az 100 bin konut dönüştürme sözü veren Ekrem İmamoğlu, İBB’de reklam bütçesini arttırıp kentsel dönüşüm bütçesini kısarak 5 yılda sadece 5 bin 925 konutun üretimini gerçekleştirebildi. 

İmamoğlu, geldiğimiz noktada ise Cumhur İttifakı’nın İstanbul Büyükşehir Belediye(İBB) Başkan Adayı Murat Kurum‘un kentsel dönüşüm vaatlerine itiraz eder hale geldi. İmamoğlu, Murat Kurum’un 650 bin konut dönüşüm vaadini ‘olmaması gereken‘ bir proje olarak nitelendirdi.

Türkiye, deprem kuşağında olduğu gerçeğiyle yüz yüze kalmaya devam ederken deprem uzmanlarında sık aralıklarla uyarılar gelmeye devam ediyor. Özellikle de İstanbul’da beklenen olası deprem riski milyonlarca kişi açısından korkuya neden oluyor. 31 Mart 2024 yerel seçimlerine günler kala belediye başkan adaylarının da gündemi deprem. Mevcut İstanbul Büyükşehir Belediyesi yönetiminden şikâyetçi olan İstanbullunun en büyük sorunu ise kentsel dönüşüm çıkmazı.

15 milyonun yaşadığı mega kente talip olan siyasi partilerin belediye başkan adayları ise vaatlerini bu yönde anlatıyor. İstanbul’u depreme dirençli hale getireceklerini vadeden ve projelerini anlatarak seçmenden oy isteyen 12 adayın, vaatlerin gerçeklik payı seçmenin en çok merak ettiği konulardan biri oldu.

İstanbul’da riskli konutların yenilenmesi, alternatif finansman kaynaklarının bulunması, mevcut yürütülen çalışmaların yeterliliği ve önümüzdeki süreçlerde neler yapılmalı sorularını Deprem Bilim Uzmanı Dr. Süleyman Basa ve Kentsel Dönüşüm Uzmanı Mimar Dr. Nihat Şen Haber7’ye cevapladı.

“TECRÜBELİ BİR İSİMLE İSTANBUL DEPREME DİRENÇLİ BİR KENT OLUR”

Beklenen Marmara depreminde İstanbul’un riskli iller arasında yer aldığını ifade eden Deprem Bilim Uzmanı Dr. Süleyman Basa, İstanbul’da 800 bine yakın binanın depremde ağır hasar alacağını açıkladı. İstanbul Büyükşehir Belediyesi’nin verilerine göre yapı stokunun 255 bini 1980 öncesi, 1980 ve 2000 arasında yapılan bina sayısı 538 bin civarında olduğunu belirten Süleyman Basa, 2000 ve 2019 arasında da 376 bin bina mevcut olduğunu ve bu rakamların önemini vurguladı. Kentsel dönüşümün ekonomik boyutuna değinen Uzman Dr. Basa, deprem senaryolarında iki ayrı felaket senaryosu olduğunu ve başkan adaylarının bu çalışmalar doğrultusunda projelerini hayata geçirmeleri gerektiğini kaydetti.

Yerel yönetimlerin kentsel dönüşüm noktasında öneminin altını çizen Deprem Uzmanı,“Belediyenin burada çok önemli bir unsur olduğunu düşünüyorum. Çünkü binaların imarını veren, elektriğini suyunu bağlayan belediye. İnsanlar bu binaların içinde yaşıyorsa belediyenin verdiği imara güvenerek yaşıyor. O yüzden burada belediyeler ben bu işe karışmıyorum diyemez. İstanbul’un en büyük sorunu deprem ve kentsel dönüşüm. Ulaşımda belki yarım saat beklersiniz, biraz gecikirsiniz ama bu bahsettiğimiz konu can güvenliği. Başkan adayları deprem ile ilgili ciddi vaatler veriyor özellikle Sayın Murat Kurum’un proje yoğunluğu deprem üzerine. Bakanlık tecrübesi ve çalışma hayatı boyunca hep bu alanlarda çalışmış olması ile doğal olarak gündeminde en çok yer verdiği konu deprem oluyor. Sayın İmamoğlu’da, bende çalışmalar yürüttüm diyor. Sadece İstanbul değil, Bursa, Kocaeli, Çanakkale, Balıkesir ve çevre illerdeki adaylarında bu yönde adım atması gerekir. Deprem günü çevre illerin önemini Kahramanmaraş’ta gördük. Bursa tehlikeli. Bursa adaylarının bu yönde çalışmalar yapması şart. Maltepe’de AK Parti’nin bir adayı var Kadem Ekşi. Sismolog kendisi. Deprem konusunu en iyi bilen isimlerden. Siyasi partilerin ilçelere bu şekilde adaylar koyması da çok kıymetli.” ifadelerini kullandı.

“5 YILDA 1,5 MİLYON KONUT YENİLENEBİLİRDİ”

Kentsel Dönüşüm Uzmanı Mimar Dr. Nihat Şen Haber7’ye yaptığı açıklamalarda, 5 yılda 1,5 milyon konutun güçlendirilebileceğini ve yenilenebileceğini ifade etti. Kentsel Dönüşüm Uzmanı, 5 yılda atılan adımların yetersiz olduğunu ve daha fazla çalışmaların yapılabileceğini ve 5 yıl önce bu konuda uyarılarda bulunduklarını belirtti. İstanbul Belediye Başkan adaylarının vaatlerini, vatandaşa somut bir şekilde açık açık anlatmaları gerektiğini savunan Uzman Mimar Dr. Nihat Şen, bu vaatlerin havada kalmaması gerektiğini söyledi.

Kentsel Dönüşüm Uzmanı Mimar Dr. Nihat Şen açıklamasında, “Bu vaatler vatandaşa açık açık anlatılmalı. Yıllardır söylüyoruz ancak bizi ciddiye alan yok. Seçilmeden 5 sene önce bu yönde birçok vaat veren aday seçildikten sonra o vaatlerini hatırlamıyor. İstanbul’da 5 yılda en az 1 milyon konutun yenilenebileceğini yaptığımız çalışmalarla destekliyoruz. Belediyeler burada dâhil olacak ki vatandaşta sürece dâhil olsun. Bu süreci yürütebilmek için deneyimli kadroya ihtiyaç var. Bilgi, deneyim, tecrübe gerekiyor. Merkezi hükümete de çok büyük maddi yük getirmeden, maliyetini kendi bünyesinden çıkarabilecek bir kentsel dönüşüm modeliyle bunu başarmak mümkün. 5 yılda 1 milyonun üzerinde konutu güçlendirebilir ve yenileyebilirdik. Önümüzdeki 5 yıllık süre içinde geçerli. Bu işi siyasi terimlerden uzak tutmak gerek. Bu ulusal bir güvenlik problemi. Zaman çok değerli, 5 yıl geçirdik birçok adım atılabilirdi mümkündü. Bir 5 yıl sonra aynı şeyleri ifade etmemeyi diliyorum.” şeklinde konuştu.

Kahramanmaraş merkezli 6 Şubat 2023’teki depremlerin yaralarının sarılması için yaptıkları çalışmaları anlatan Özhaseki, verilen emek karşısında deprem üzerinden bile kirli siyaset yürütülmeye çalışıldığını söyledi.

Özhaseki, 1994’te Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın İstanbul’da, kendisinin de Kayseri’de belediye başkanlığı görevine başladıklarında verdikleri “hizmet etme, kimseyi kayırmama, gece gündüz demeden çalışma ve mazeret üretmeme” sözlerini bugüne kadar devam ettirdiklerini kaydetti.

“İstanbul’umuzla ilgili büyük bir proje hazırladık”

Türkiye’nin deprem bölgesi olduğunu anımsatarak, bunun bilincinde hareket edilmesi, depreme dirençli evlerin ve iş yerlerinin inşa edilmesi gerektiğine dikkati çeken Özhaseki, “İstanbul’umuzla ilgili büyük bir proje hazırladık; İstanbul’u Depreme Hazırlama projesi. Orta vadeli bütçeye de çok büyük bir rakam koydurduk. O projeyi bundan 2 ay kadar önce Sayın Cumhurbaşkanı’mıza açıkladık.” diye konuştu.

“Her biriniz evinizi değiştirmek ve dönüştürmek istiyorsanız müthiş bir imkan var”

Özhaseki, bir taraftan da İstanbul’da kentsel dönüşümü hızla devam ettireceklerini belirterek, şöyle konuştu:

“Kadim şehirlerde yapılacak tek şey kentsel dönüşüm. Bunun dışında çözüm yok. Boş bir arazi verirlerse gidip orada zemin etütlerini yaparız, güzel bir şehir ortaya çıkarırız ama böyle yerleşim yerlerinde, kadim yerlerde yapılacak tek şey kentsel dönüşüm. Bunun şartlarıyla ilgili de yasada kolaylaştırıcı, teşvik edici, bizim de epeyce maddi destekte bulunacağımız bir yasa çıkardık. Her biriniz evinizi değiştirmek ve dönüştürmek istiyorsanız müthiş bir imkan var. Bunu açıkladık zaten. Bunun dışında da rezerv alanlarda İstanbul’da yaklaşık 600 bin konutu değiştirecek şekilde bir proje daha yaptık. İnşallah bunları yaptığımızda bizler İstanbul’umuzu depreme hazırlamış oluyoruz. Çünkü Marmara’da olacak bir deprem yaklaşık 20 milyon insanı etkiliyor. Gayrisafi hasılamızın özellikle bizim değerlerimizin yüzde 50’si bu bölgelerde. Biz buraları göz ardı edemeyiz. Eğer bunları göz ardı edersek gerçekten tarihe karşı sorumluluğumuzu yerine getirmiş olmayız diye düşünüyorum.”

“Belediye başkanları hazırlıklarını yapıp gelmeli ve destek istemeli”

Kentsel dönüşümün bakanlık, belediye ve vatandaş olmak üzere 3 ayağı olduğuna işaret eden Özhaseki, bu üç ayağın da yerli yerinde ve doğru işler yaptığında bir sonuç elde edilebileceğini, aksi olursa sıkıntıya düşebileceklerini söyledi.

Birinci ayağın bakanlık olduğunu dile getiren Özhaseki, “Bakanlık olarak gereken ne varsa emin olun bütün hazırlıklarımızı yaptık. Altyapıyı hazırladık. Yasamız hazır. Bütçemiz hazır. Kapımız açık. A, B, C, D hangi partili gelirse gelsin sonuna kadar yardım etmeye hazırız. Bu konuda hiç ayrım gözetmeksizin bütün partilere yardım etmeye hazırız. Yeter ki o konuda bir talep gelsin diye bekliyoruz.” ifadelerini kullandı.

Özhaseki, kentsel dönüşümün ikinci ayağının belediyeler olduğunu belirterek, belediyelerin kendi bölgelerini çok iyi bildiğini, belediye başkanlarının bu noktada hazırlıklarını yapıp kendilerine gelmesi ve destek istemesi gerektiğini, kendilerinin “Başımızın üstüne” deyip yapacaklarını kaydetti.

Bu konuda sadece AK Parti’li arkadaşlarının gayret ettiğine dair değerlendirmede bulunan Özhaseki, “İstanbul için bakın. İzmir’e doğru bakın. En riskli bölgelerden birisi İzmir civarı. Deprem bölgelerine doğru bakın. Kentsel dönüşüm yapan parti, sadece AK Parti. Kentsel dönüşüm yapmaya uğraşan belediye başkanlarımız sadece AK Partili belediye başkanları.” dedi.

Özhaseki, ana muhalefetin bir modası olduğunu belirterek, “Şöyle yapıyor, ‘Efendim biz kentsel dönüşüme karşı değiliz.’ Neye karşısınız peki? ‘Rantsal dönüşüme karşıyız.’ Vallahi biz de karşıyız arkadaş. Ranstal dönüşüm ne demek ya? CHP’li arkadaşlara söylüyorum, bunu söyleyerek kaçamazsınız. Bunu söyleyip kaçıyorlar.” diye konuştu.

“İstanbul’da birinci iş kentsel dönüşüm”

Meclis’te, bütçe görüşmelerinde milletvekillerine “Belediye başkanlarınıza söyleyin, kapı sonuna kadar açık. Ben, Mehmet Özhaseki olarak, Bakanlığı temsil eden birisi olarak söz veriyorum. Yeter ki çalışsınlar. Kentsel dönüşüm projelerini hazırlasınlar. Sizin partililerinizin hepsine sonuna kadar yardım edeceğim. Gelin, yeter ki yapın.” dediğini anımsatan Özhaseki, şöyle devam etti:

“Fakat karşılık bulamıyoruz. Tabii çiçek dikmek kolay. Peyzaj yapmak kolay. Akşam düğünlere gitmek kolay. Yandaş sanatçıları çağırıp türkü söyletip, trilyonlar vermek kolay. Bunlar olmasın diye söylemiyorum. Bunlar da olsun. Kültür de olsun, sanat da olsun, estetik de olsun. Bunlara hiç itirazım yok ama İstanbul’da birinci iş kentsel dönüşüm. Bunu yapmıyorsanız, vazifenizi yerine getirmiş olmuyorsunuz. İkide bir de dönüp de, ‘Efendim biz kentsel dönüşüme değil de, rantsal dönüşüme karşıyız.’ diyerek kaçamazsınız, böyle bir huylar var. Bir de mani olmak gibi huyları var. Dava açmak gibi huyları var.”

Muhalefetin yeni modasının “algı belediyeciliği” olduğunu kaydeden Özhaseki, “Ben bunu makul göremem, meşru da görmüyorum zaten. Kendi paranızla harcayarak bu reklamı yapıyorsanız, o bile bana göre iki yüzlülüktür. Olmayan bir şeyi oluyor gibi göstermektir. Doğru bir iş değildir. Ama sizlerin, belediyenin, beytülmalin kaynaklarını ajanslara döküyorsanız, ‘Beni parlatın’ diye para veriyorsanız, benim bir kuruşluk da hakkım varsa haram olsun. Ben bunu helal etmiyorum. Hiç kimse de hakkını helal etmesin.” dedi.

Bakan Özhaseki’nin konuşmasının ardından temsili olarak hak sahibi bazı ailelere anahtar teslimi yapıldı.

En son 6 Şubat’ta 18 ilin depremlerden etkilendiğini ve buradaki depremzedelere ara ara evlerini teslim ettiklerini vurgulayan Özhaseki, “Onlarla oturup sohbet ettiğimizde öyle bir hikaye anlatıyorlar ki yeminle söylüyorum, hepimiz ağlıyoruz. Ev sahibi de ağlıyor, biz de ağlıyoruz.” dedi.

Birçok yerde konut stokunun çok eski olduğunu ve depreme dayanıksız olduğunu ifade eden Özhaseki, bunların bir an önce yenilenmesi gerektiğini dile getirdi.

Özhaseki, İzmir’de gördüğü en büyük eksikliklerden birinin kentsel dönüşüm olduğunu ifade ederek, şunları söyledi:

“25 senedir bu arkadaşlar burada iktidardalar. Ya bir ucundan tutmuş olsalardı emin olun şimdi en az İzmir’in yarısını değiştirmiştik. Ben Ankara’da çırpınıyorum. Buradaki arkadaşlar gayret bile etmiyorlar. Hiç uğraşmıyorlar bile. Bu işlerin formülü var mı? Var. Devlet kocaman bir bütçe ayırıyor bu iş için. Kanunlar çıkarılıyor, bir sürü insan buna gayret ediyor. Ne olur bir ucundan tutun. Bunu yapan arkadaşlarımız da çok. İstanbul’a gidin kentsel dönüşüm yapan yerlere bakın hep AK Partililer. Yapmayan yerlere, en eski yerlere bakın bir de onlar. Ne yazık ki yapmıyorlar.”

“NE OLUR GELİN KENTSEL DÖNÜŞÜM YAPALIM”

Kentsel dönüşümün formülleri olduğunu ve İstanbul için “Yarısı Bizden” kampanyasını açıkladıklarını hatırlatan Özhaseki, İzmir’de de evini kendisi dönüştürmek isteyenlere 180 ay vadeli faiz oranı yıllık yüzde 8 bazında bir kredi vereceklerini aktardı.

Bakan Özhaseki, şunları kaydetti:

“Bakın biz hazırız. Para da vereceğiz, arazi de vereceğiz. Kiracıların kira parasını da vereceğiz. Hiç sıkıntı yok. Birisi vatandaş, sizler hazırsınız ama arada belediye olması lazım. Belediye gelecek en çöküntü alan yeri hesaplayacak. Diyecek ki ‘şuradan başlatalım’ sonra bizimle vatandaşın arasında aracı olacak. Biz her türlü imkanımızı seferber edeceğiz ve orada kentsel dönüşüm başlayacak. Yapmamız gereken bu. Fakat İzmir’de ne yazık ki daha şu ana kadar bakın daha önce senelerce bakanlık yaptım. Şimdi de 8 aydır bakanım. Bir tek Allah’ın kulu aramadı bizi. Ya biz düşman değiliz kardeşim. Ne olur gelin kentsel dönüşüm yapalım. İzmir’imiz riskli şu anda. Bizdeki kayıtlara göre hareketli olan tam 21 fay hattı var. Ne zaman, nereleri yıkıp götürecek? Bilmiyoruz ki ama her birisi her an hareketlenebilir. Fakat arkadaşlarımız ne yazık ki kentsel dönüşüm tarafında zerre miktar dahi adım atmıyorlar.”

Özhaseki, Kayseri’de belediye başkanlığı döneminde 50’den fazla gecekondu mahallesini dönüştürüp, vatandaşları ev sahibi yaptığını anımsatarak, “Bakın açık senet. Türkiye’nin herhangi bir yerinde A partili, B partili, C partili kentsel dönüşüm yapmak istiyorsa, Türkiye’deki deprem riskinden dolayı konutlarınızı dirençli hale getirmek istiyorsa, yeminle söylüyorum kapı sonuna kadar açık. Elimde ne imkan varsa hepsi için kullanacağım söz veriyorum.” diye konuştu.

“BURSA’NIN DÖRT BİR YANINDA PROJELERİMİZİ BAŞLATTIK”

Geçtiğimiz günlerde şehri daha ileriye taşıyacak yeni dönemdeki vizyonunu ve gerçekleştireceği projelerini açıklayan Bursa Büyükşehir Belediye Başkanı Alinur Aktaş, önümüzdeki süreçte en önemli konu başlığını kentsel dönüşüm olacağını belirtti. Sağlam yapıları ve kentsel dönüşümüyle dirençli bir Bursa hayal ettiklerini ifade eden Başkan Alinur Aktaş, özellikle Bursa gibi aktif fay hatları üzerine kurulu şehir için depremin tartışılmaz bir gerçek olduğunu dile getirdi. 6 Şubat depremleri öncesinde TÜBİTAK ve Japonya Uluslararası İşbirliği Ajansı JICA ile yürüttükleri projeler başta olmak üzere kentsel dönüşüme öncelik vermenin doğru bir karar olduğunu bir kez daha gördüklerini söyleyen Başkan Aktaş, “Bilimsel bir altyapı ve bütüncül bir bakış açısıyla doğru planlama ve ortak akılla dirençli şehir Bursa için dönüşümü başlatacağız. Geçtiğimiz dönemde Bursa’da yer alan yaklaşık 530 bin yapı ve 1 milyon bağımsız bölüm konuttan dönüşüm önceliği bulunan alanlarda çalışmalarımızı başlattık. Birileri hayatında hiç kentsel dönüşüm yapmazken bugünlerde kentsel dönüşümden bahsediyorlar. Allaha şükürler olsun bizim yaptığımız işler var. İstanbul Caddesi’nden Karapınar’a, Akpınar-1050 Konutlardan Arabayatağı’na, Sıcaksu-Gaziakdemir’den Yiğitler’e ve tarihi şehir merkezine kadar Bursa’nın dört bir yanında projelerimizi başlattık. Bir bir tamamlıyoruz. 14 farklı dönüşüm projemizle 2025 yılı sonuna kadar 11 bin konutu hak sahiplerine teslim etmiş olacağız. Kentsel dönüşüm çalışmalarımızı tarihi alanlarda, imalat ve sanayi alanlarında, kamusal alan ve yapılar özelinde de sürdürüyoruz. Yürüttüğümüz çalışmalarımızın ana eksenini ‘2050 Çevre Düzeni Planı’mız oluşturacak. Yeni dönemimizde akademik katkılar, ortak akıl ve mutabakatla, kent anayasası olarak yürürlüğe alacağız. JICA, alanında uzman akademisyenlerden oluşan bilim kurulumuz ve akademik odalarımızla birlikte çalışmalarımızı kararlılıkla sürdürüyoruz” diye konuştu.

“DAHA YEŞİL DİRENÇLİ ŞEHİR BURSA”

Mudanya ile Gemlik ilçeleri de başta olmak üzere Bursa bütünündeki öncelikli alanlarda kentsel dönüşüm çalışmalarına hız kesmeden devam edeceklerini anlatan Başkan Aktaş, “Yeni dönemde daha ulaşılabilir ve daha yeşil dirençli şehir Bursa’yı inşa etmek için 100 bin konutluk kentsel dönüşüm projemizi hayata geçiriyoruz. Sadece yapıları sağlamlaştırıp vatandaşlarımızın can ve mal güvenliğini teminat altına almakla kalmayıp, şehir içindeki arterleri birbiriyle buluşturacak, yeni yollar açacak, yeşil alan ve donatı alanlarıyla kent kalitesini üst düzeye taşıyacağız. Bu kentsel dönüşüm çalışmalarını Bursa Büyükşehir Belediyesi, iştiraki Burkent, TOKİ ve özel sektörümüzün gücüyle gerçekleştireceğiz. Önümüzdeki dönem kentimizde 16 bin yeni sosyal konut da inşa ediyoruz. Bu projeyle başta yeni evlenen çiftlerimiz, emeklilerimiz ve işçilerimiz olmak üzere uygun fiyat ve ödeme koşullarıyla evi olmayan vatandaşlarımızı ev sahibi yapıyoruz. sürekli hayalini kurduğumuz, yaşlısının, gencinin, kadınının, erkeğinin, çocuğunun güven duyduğu, huzur bulduğu, daha mutlu, daha müreffeh ve daha yaşanabilir bir Bursa için şimdi dönüşüm zamanı” dedi.

HANLAR VE HİSAR BÖLGELERİ

Hanlar Bölgesi’ndeki değişim ve dönüşüme de değinen Başkan Aktaş, uzun yıllardır konuşulan Hanlar Bölgesi Projesinin ilk etabı olan Çarşıbaşı Meydanı ile tarihe imza attıklarını dile getirdi. Bu çalışmaların henüz başlangıç olduğunu anlatan Başkan Aktaş, “UNESCO Dünya Mirası Listesinde yer alan Hanlar Bölgemizi ilmek ilmek işleyeceğiz. Payitaht şehir Bursa’mızda tarihi gün yüzüne çıkarmaya devam edeceğiz. Hisar bölgesinde de geçtiğimiz dönemde birçok eseri gün yüzüne çıkardık ve yaptığımız çalışmalarla bölgede önemli bir seviyeye geldik. Önümüzdeki dönemde Hanlar Bölgesi’nde olduğu gibi Hisar Bölgesi’ni de hak ettiği değere kavuşturacağız. Üzerinde çalışmalar yürüttüğümüz tarihi aksımızın Setbaşı-Yeşil-Emirsultan kısmında da dönüşümü gerçekleştiriyoruz. Projemizle Bursa’nın önemli bir değerini daha gün yüzüne çıkarıyoruz” diye konuştu.

CUMALIKIZIK-ULUABAT-UMURBEY

Kayhan bölgesinde gerçekleştirilecek en önemli çalışmalardan birinin de meydan ve otopark projesi olduğunu belirten Başkan Aktaş, 3 bin metrekarelik alanda yapılacak meydan projesinin yaklaşık 300 araçlık kapalı otoparkıyla çarşı bölgesindeki önemli bir eksiği gideceğini ifade etti. Bu çalışmaların yanında tarihi mahalle ve köyleri de koruyarak yaşatacaklarını dile getiren Aktaş, “Cumalıkızık’ta gerçekleştireceğimiz düzenlemelerle tarihi dokunun ön plana çıktığı, düzensizliklerin giderildiği, otopark sorununun ortadan kaldırıldığı ziyaretçilerinin imrenerek gezeceği bir Cumalıkızık ortaya çıkaracağız. Uluabat Gölü’nün suları içinde bir inci gibi parlayan Gölyazı’yı eşsiz bir turizm destinasyonu haline getireceğiz. Gemlik’in yamaçlarında tarih içinde yaşamın devam ettiği Umurbey mahallemizin tarihi dokusunu ön plana çıkaracak hamleleri yapacağız. Tüm bu çalışmalarımızı gerçekleştirirken şehrin adeta kurumsal kimliğinin oluşturulduğu kentsel tasarım rehberi bize ışık tutacak” dedi.

İstanbul’da 1999 yılından önce inşa edilmiş yapı stokunun kullanım ömrü ve sağlamlığı ile ilgili ‘hızlı gözden geçirme’ yapılması gerektiğini belirten Avdagiç, “İstanbul’un kaybedecek değil 5 yılı, bir yılı bile yok. Çünkü Türkiye’nin GSYH’sinin üçte biri bu şehirde üretiliyor. Türkiye’nin ihracatının, dış ticaretinin, istihdamının, üretiminin kesintiye uğramamasını istiyorsak, İstanbul’u çok hızlı depreme hazırlamalıyız” diye konuştu.
 
Avdagiç, İstanbul’u depreme hazırlama ve kentsel dönüşüm konusunda meslek komiteleri ve ilgili STK’lardan İTO’ya gelen talep ve beklentiler bulunduğunu kaydetti.
 
Şekib Avdagiç, kentsel dönüşümü hızlandıracak talep ve beklentileri 16 başlık halinde şöyle sıraladı:
 
1-  Kentsel dönüşüm sürecinde “müktesep hakların korunması” talebi en başta geliyor.
 
2-  Otel, özel hastane, özel okul gibi yapıların tamamını kullanan işletmelerin, dönüşüm aşamasında imar hakkı anlamında mevcut gabari ve inşaat alanlarını muhafaza edebilmeleri dönüşüm sürecinin hayata geçirilebilmesi için çok önemlidir.
 
3-  Küçük sanayi siteleri, iş merkezleri, sanayi yapıları ve fabrikalara da konuta verilen dönüşüm desteklerinin benzeri bir paketin ivedilikle devreye girmesi talebimiz var. Bu durumda belirtilen yapıların çok hızlı ve kamudan kaynak talep etmeden dönüşümünün önü açılacaktır.
 
4-  Kentsel dönüşümde “Rezerv Yapı Alanı” uygulamasının gözden geçirilmesi talep ediliyor.
 
5-  Aynı şekilde kentsel dönüşüm süreçleri ve otopark mevzuatı konusunda ilçe belediyelerinin farklı süreçler uygulanmasının önlenmesi isteniyor.
 
6-  Bakanlığın “Kentsel Dönüşümde Yarısı Bizden” ve “İlk Evim, İlk İş Yerim” gibi çok olumlu olan proje uygulama süreçlerinin hızlandırılması talep ediliyor.
 
7-  Afet riski olan tüm illerde ‘Afet Atıkları Yönetim Planı’ oluşturulmasını önemli buluyoruz. Burada bakanlık, yerel yönetimler, STK’lar ve akademisyenler ortak çalışmalı. Çünkü gerek kentsel dönüşüm, gerekse olası afet sonrası yıkılan veya yıkılacak binalardan çıkan atıklar, doğru bir şekilde değerlendirilmeli.
 
8-  Yapı denetim firmaları UYDS sistemi üzerinden havuz yöntemi ile atanmaktadır. Yapılan son düzenleme ile birlikte bölgeleme çalışması yapılmış olmasına rağmen sorun tam anlamı ile çözülememiş, denetim ile ilgili problemler devam etmektedir.
Ek bütçe talepleri, firma değişikliği talebi durumundaki sürenin uzunluğu öne çıkan problemlerdir.
 
9-  Yapı denetim, beton ve laboratuvar firmalarının teknik ve mevzuata uygunluk yönünden denetlenmesi talep edilmektedir. Aynı şekilde beton santralleri ile ilgili denetimlerin artması, ürün kalitesinin korunması, taahhüt edilen betonun inşaat sahasına ulaşımının sağlanması önem arz etmektedir.
 
10-         Kaçak yapı ile mücadele kapsamında, kaçak inşaatlara beton verilmesinin önlenmesi, verenlere müeyyide uygulanması talep edilmektedir.
 
11-         Bilhassa binalardaki taşıyıcı elemanların, dış etkenlerden ve yeraltı sularından kaynaklı olarak tahribata uğramaması amacıyla bina izolasyonlarının sıkı takibi talep edilmelidir.
 
12-         İstanbul’da hafriyat ciddi bir sorundur. Çünkü mevcut döküm sahaları yetersiz, çalışma saatleri kısıtlı ve evrak süreçleri uzun. Bu üç sebep ciddi sıkıntılara yol açmakta ve bu konuda çözüm beklenmektedir.
 
13-         Şehrin ihtiyacı olan ‘agrega’nın yakın kaynaklardan temini, beton ve inşaat maliyetlerine olumlu katkı yapacaktır. Bu konuda Agrega üretim alanlarının daraltılması konusunda Tarım ve Orman Bakanlığı ile yaşanan problemlerin çözümü konusunda Bakanlığınızın desteği talep edilmektedir.
 
14-         İmar hakkı transferinin, 3194 sayılı İmar Kanunu’na eklenerek yasal güvence altına alınması bekleniyor.
 
15-         Güçlendirme ile ilgili cari yönetmelik hali hazırda ihtiyacı karşılamamaktadır. Şubat 2023 depreminden sonra yeni düzenleme ihtiyacı ortaya çıkmıştır.
 
16-         İnşaat ruhsat süreçleri uzun sürmekte, 6-9 ay arası süre almaktadır. İlçe Belediyeleri bu süreçlerde farklı uygulamalar ve farklı harç ve vergi tahakkuk ettirmektedir. Belli konularda farklılık olması makul olsa bile, bazı kalemlerde (örneğin teknik eleman harcı gibi) uygulama birliği sağlanabilmelidir.

Valiler Toplantısı’nda ekonomiye de değinerek, enflasyon ile öngörülerini paylaşan Yılmaz, “2026’da inşallah yeniden tek haneli rakamlara ulaşacağız.” açıklamasında bulundu.

Cumhurbaşkanı Yardımcısı Yılmaz, bu kapsamda ihracatın son 20 yılda 36 milyar dolardan, 256 milyar dolara ulaştığını da dile getirdi.

Yılmaz, kentsel dönüşüme de değinerek, önümüzdeki dönemde kentsel dönüşümün hızlandırılması gerektiğinin altını çizdi.

“En büyük başarılarımızdan biri devletle milletin aynı yöne bakması”

Yılmaz, son 20 yılda Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın liderliğinde, devlet ile milletin aynı yön ve hedeflere baktığını vurgulayarak, şöyle devam etti:

Tabii ki devlet görevi kendi özelliklerine sahip ama milletten ayrı, millete rağmen bir şeyler yapmaya çalışan bir devlet anlayışı değil, milletle birlikte hedeflere koşan bir devlet anlayışı. Milletle devlet arasındaki mesafenin ortadan kaldırıldığı, ‘milletin devleti’ anlayışıyla hareket eden zihniyetle çalışan bir yönetim. Bu çok çok kıymetli gerçekten. Aksi takdirde bir ülkenin amaçlarına ulaşması mümkün değil. Devletle milletin farklı yönlere baktığı, farklı değerlerle hareket ettiği bir yerde, bir ülkenin uluslararası rekabette de hak ettiği yere gelmesi mümkün değil. Dolayısıyla en büyük başarılarımızdan biri devletle milletin aynı yöne bakması aynı hedeflere yürümesidir.

“Vatandaşa hizmet için hareket eden valilik anlayışı çok kıymetli”

Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın “Biz bu millete efendi değil, hizmetkar olmaya geldik.” sözüne atıfta bulunan Yılmaz, şu değerlendirmede bulundu:

Bunun ötesinde bir paye, makam, mevki düşünmenin hiçbir şekilde doğru olmadığını, maddi, manevi boyutuyla vatandaşla iç içe, kibirlenmeden, gururlanmadan vatandaşa hizmet için hareket eden valilik anlayışının çok kıymetli olduğunu ve Türkiye Yüzyılı’nı bu zihniyetle inşa edeceklerini kaydetti.

“Kentsel dönüşümde son 20 yılda 2 milyondan fazla binayı dönüştürdük”

Deprem risklerini azaltmada kentsel dönüşümün önemli konulardan biri olduğuna işaret eden Yılmaz, bu konuda da şu bilgileri paylaştı:

Kentsel dönüşümde son 20 yılda 2 milyondan fazla binayı dönüştürdük. Önemli bir hızlanma süreci yaşandı bu dönemde. Ama yeter mi? Yetmez. Marmara Bölgesi, riskli bölgelerimiz başta olmak üzere bu konuları hızlandırmak istiyoruz. Bu amaçla da iki önemli inisiyatif aldık geçtiğimiz aylarda. Birincisi yeni bir başkanlık kurduk. Kentsel Dönüşüm Başkanlığı. Bunun içinde de üç tane genel müdürlük oluşturduk. Birincisi sadece Marmara Bölgesi’nden sorumlu bir genel müdürlük, ikincisi tüm Türkiye’den sorumlu bir genel müdürlük, üçüncüsü de bu iki genel müdürlüğe finansal kaynak oluşturmaktan sorumlu, kentsel dönüşüme finansal destek vermekten sorumlu bir genel müdürlük. Bu üç genel müdürlüğü bünyesinde barındıran bir başkanlık oluşturduk Cumhurbaşkanlığı kararıyla. Diğer taraftan yeni bir kanun çıkarttık. Kentsel Dönüşüm Kanunu, Meclisimiz kabul etti.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, İstanbul’da Lütfi Kırdar Uluslararası Kongre ve Sergi Sarayı’nda düzenlenen “Yüzyılın Dönüşümü İstanbul Programı”nda konuştu.

Erdoğan’ın açıklamalarından satır başları şöyle:

KUZEY IRAK’TA 6 ASKER ŞEHİT

Sözlerimin hemen başında dün Irak’ın kuzeyinde bölücü hainler tarafından gerçekleştirilen saldırılarda şehit olan kahraman askerlerimize Allah’tan rahmet diliyorum. 

”MEHMETÇİKLERİMİZİN KANI YERDE KALMAMIŞTIR”

Mehmetçiklerimizin kanı yerde kalmamış, bölücü alçaklardan kanın hesabı misliyle sorulmuştur ve sorulmaktadır. Pençe Harekatı bölgesi ile Suriye’nin kuzeyinde şimdiye kadar 12 terörist etkisiz hale getirilmiştir.

KAMPANYAYA 1 MİLYONUN ÜZERİNDE BAŞVURU

Yüzyılın Dönüşümü İstanbul Programı münasebetiyle sizlerle birlikte olmaktan memnuniyet duyuyorum. Bu anlamlı buluşmaya vesile olan Çevre Bakanlığımıza, Sayın Bakan ve ekibine, ilgili tüm kurumlarımıza teşekkür ediyorum. Bugün İstanbul’umuzu depreme hazırlama noktasında tarihi nitelikte adımları eş zamanlı olarak atmanın gururunu yaşıyoruz. Hatırlarsanız nisan ayında şehrimizin en acil ihtiyaçlarından olan kentsel dönüşüm ile ilgili özgün bir projeyi kamuoyumuz ile paylaşmıştık. Kentsel dönüşümde yarısı bizden adını verdiğimiz kampanyamıza İstanbullu kardeşlerimiz çok yoğun teveccüh gösterdi. Kampanyaya bugüne kadar 1 milyon 233 bin bağımsız bölüm için başvuru yapıldı.

1.5 MİLYON LİRALIK DESTEK

Yarısı bizden kampanyası ile toplamda 350 bin konutun dönüşümünü gerçekleştirmeyi hedefliyoruz. Kampanyamız kapsamında her bağımsız bölüm için toplamda 1,5 milyon liralık destek vereceğiz. Bunun 100 bin lirası kira desteği olmak üzere 800 bin lirası hibe, 700 bin lirası çok uygun şartlarda kredi şeklinde verilecektir. Kredilerin ödenmesi evler tamamlandıktan sonra başlayacak ve ilk yılı faizsiz olarak tahsil edilecektir. Kalan yıllarda kredi maliyet oranı TÜFE’nin yarısı kadar olacak. Vatandaşımız alacağı bu 1,5 milyon liralık destekle inşallah evini yapacak, yeni yuvasında güvenli, huzurlu, mutlu bir şekilde oturacaktır.

İLK İMZAYI BUGÜN ATIYORUZ

Kampanyamıza başvurup yüzde 100 anlaşmaya varan bağımsız bölüm sayısı 71 bini aştı. Yine başvuru yapıp yüzde 50 ve üzerinde mutabakat oluşan bağımsız bölüm sayısı ise 158 bine ulaştı. Bu insanlarımızla aralarındaki pürüzleri giderip anlaşma sağlayabilirse kampanyadan faydalanma imkanına kavuşacaklardır. Marmara Kentsel Dönüşüm Hizmet Ofisi’ne canlı bağlanarak 100 binadaki 500 insanımızla ilk sözleşmelerini imzalayacağız.

”350 BİN KONUTU DÖNÜŞTÜRECEĞİZ”

Böylelikle toplamda 350 bin konutu dönüştürmeyi amaçlayan yarısı bizden kampanyasını bismillah diyerek fiilen başlatmış olacağız. Kampanyamızın İstanbul’umuza ve İstanbullu kardeşlerimize şimdiden hayırlı uğurlu olmasını diliyorum.

İstanbul kentsel dönüşüm yıkım programını da bugün başlatıyoruz.

Bugün ayrıca, 3 binin üzerinde konutun temellerini atıyoruz. Bugünkü programımızda imza, yıkım, yapım olmak üzere, yüzyılın dönüşümüne start veriyoruz.

Buradan özellikle, yüzde 50 oranlarında anlaşma sağlamış vatandaşlarımı, diğer komşularını da ikna ederek yarısı bizden kampanyasına katılmaya davet ediyorum.

50 binden fazla canımızı toprağa verdiğimiz böyle büyük bir afetten sonra, artık hiçbir şeyin eskisi gibi olması düşünülemez. Deprem konusunu önceliklerimizin en başına almamız gerekiyor. Burada bir hususa özellikle dikkatlerinizi çekmek isterim. Depreme karşı hazırlık yapmak tercihten ziyade zorunluluktur. Biz deprem ülkesiyiz.

Sorunla yüzleşmek, kabullenmek çözümün ilk adımıdır. Deprem değil, çürük, sağlıksız bina öldürür fikrini özümsemeden hiçbir yere varamayız. Bu sebeple başta İstanbul olmak üzere 81 ilimize yapacağımız en büyük iyiliğin kentsel dönüşüm hamleleri olacağına inanıyoruz. Bu hamleyi dinamitleyen ülkeye ihanet ediyor.

Türkiye genelinde 31 milyon konuttan oluşan 36 milyon bağımsız bölüm bulunuyor. Bunlardan 6 milyonu risk altında, 2 milyonunun ise acilen dönüşmesi lazım.

Kentsel dönüşüm çalışmaları için 480 milyar liralık kaynak açıkladık.

YEREL SEÇİM MESAJI

İstanbul’un hizmet ve eser hasretinin dinmesi için 31 Mart çok önemli. 31 Mart’ta İstanbul’un fetret devri sona erecek. İstanbul’a kendini vakfedecek, İstanbul’dan başka bir şeyi gözü görmeyecek, İstanbul’u emanet bilip ona sahip çıkacak adayımızı yakında açıklayacağız.