Yerli üretime, atalık tohumlara ve coğrafi işaretli ürünlere sahip çıkmak amacıyla 2021’de kurulan Alfa Arge Kadın Girişimi Üretim ve İşletme Kooperatifi, 15 kadınla faaliyetlerini sürdürüyor.
Uzak Doğu mutfağında yaygın olarak kullanılan siyah sarımsak üretimi yaparak işe başlayan kadınlar, bu ürünün tüketimini yurt içi ve dışında artırmayı amaçlıyor.
Kooperatif Başkanı Ebru Akad, AA muhabirine, katma değeri yüksek bir ürünle tüketiciye ulaşmayı hedeflediklerini belirterek, “Türkiye’nin tarımsal üretiminde bir sorun yok. Ancak üretimin pazarlanmasında bir sıkıntı olduğunu düşünerek, farklı ve işlenmiş bir ürünle pazara girelim istedik. Bu nedenle siyah sarımsak üretimine başladık. Siyah sarımsak, Avrupa Birliği’nden coğrafi işaret tescili bulunan Taşköprü sarımsağının özel yöntemlerden geçirilmesiyle elde ediliyor.” dedi.
“SİYAH SARIMSAK RENGİNİ ISI VE NEMDEN ALIYOR”
Siyah sarımsağın fermantasyon süreciyle oluştuğunu anlatan Akad, “Bildiğimiz beyaz sarımsak topraktan alınıyor. Yaklaşık 60 gün, 60-90 santigrat derece sıcaklıktaki özel fırınlarda ve bellirli orandaki nem altında ısıtılıyor. Böylelikle siyah hale geliyor. İçinde bulunan maddeler bu şekilde daha fazla değerleniyor. Sağlık açısından da değerli olduğu biliniyor.” diye konuştu.
Akad, siyah sarımsağı, mürdük, püre ve çeşni olarak 3 farklı türde ürettiklerini bildirerek, bu ürünün dokusu, tadı ve kokusunun beyaz sarımsaktan farklı olduğuna işaret etti.
Siyah sarımsağa, İstanbul ve Ankara’daki restoranlar ile Antalya ve Ege Bölgesi’ndeki tüketicilerden talep geldiğini aktaran Akad, “Bizim amacımız bu ürünü ihraç etmek. Türkiye ham madde ihraç eden bir ülke. Biz bunu tersine çevirerek, işlenmiş ürünü de ihraç edelim istiyoruz. Siyah sarımsağı, başta Avrupa ve ABD pazarına ihraç etmeyi amaçlıyoruz.” ifadesini kullandı.
“KADIN KOOPERATİFLERİ EĞİTİMLE DESTEKLENMELI”
Akad, kooperatifte, tarhana kıtırı ile elma, muz, vişne, üzüm ve hurma gibi meyvelerin dondurularak kurutulmasıyla elde edilen atıştırmalık da ürettiklerini söyleyerek, “Çok farklı ürünlerimiz var. Dolayısıyla bu ürünlere mutlaka katma değer katmak ve bunları geliştirmek gerekiyor. Bunu yaptığınızda yurt dışından talep de daha fazla oluyor.” değerlendirmesinde bulundu. Akad, kadın kooperatiflerine, katma değeri yüksek ürünler üretebilmesi için eğitim desteği verilmesini de talep etti.
“ANTİOKSİDAN ÖZELLİĞİ ÇİĞ SARIMSAĞA GÖRE YÜKSEK”
Medicana International Ankara Hastanesi Uzman Diyetisyeni Çağrı Yüksel de belirli sıcaklık ve nem altında yapılan eskitme işlemi sırasında sarımsak bileşenlerinde birçok reaksiyonun gerçekleştiğini söyledi.
Bu değişikliklerin, siyah sarımsağın kalite ve antioksidan özelliklerinde çiğ sarımsağa kıyasla artışa neden olduğunu anlatan Yüksel, “Siyah sarımsak, öncelikle daha yüksek fenolik bileşikler, flavonoidler ve sülfürik bileşikler içeriğine atfedilen gelişmiş antioksidan aktivitesiyle bilinir. Bu bileşikler, güçlü antioksidan özelliklerine katkıda bulunur.” dedi.
Yüksel, siyah sarımsağın bazı kronik hastalıklarda fayda sağlayabileceğini belirterek, “İlaç kullanan kişilerin siyah sarımsak tüketiminde uzman hekim tavsiyesi alması önemli. Siyah sarımsağın günlük tüketim miktarı uzmanlar tarafından en fazla 4 gram olarak tavsiye edilir. İnsan sağlığını destekleyici ürünler arasında yer alan sarımsak günlük 4 gramdan fazla tüketilirse yan etkilere sebep olabilir.” diye konuştu.
Geçtiğimiz yıllarda KOOP-DES programı çerçevesinde alınan desteklerle ilçedeki tüm ticari kooperatiflerin hibe desteğinden faydalandığını belirten Yıldırım Belediye Başkanı Oktay Yılmaz, “Kadın emeğinin daha güçlü bir şekilde hissedilmesi adına güvenli ortamların oluşturulması gerekiyor. Bilhassa bu geçiş sürecinde kooperatiflerimiz önemli bir rol üstlendi. Kadınlarımızın Yıldırım ilçesi genelinde oluşturdukları birlikler, kendilerini güvenli hissedebilecekleri, ev ekonomisine katkı sağlayabilecekleri, kendi annelik tecrübelerini paylaşabilecekleri özel ortamlar oldu. Ticaret Bakanlığımızın kadın emeğini değerlendirmek amacıyla yerel kalkınmanın önemli paydaşları olan kadın kooperatiflerine sağladığı desteklerden dolayı teşekkür ediyorum” dedi.
12 KADIN KOOPERATİFİ
Yıldırım Belediyesi olarak kooperatifler ile kadın eğitim ve girişimcilik merkezlerine mekân temininden makine alımına, proje hazırlamadan eğitime, üretimden pazarlama süreçlerine kadar destek sağladıklarını aktaran Başkan Oktay Yılmaz şunları kaydetti:“25 mahallede hizmete açtığımız kadın eğitim ve girişimcilik merkezlerimizde 2021 yılından bu yana 8 bin 257 kadınımıza mesleki ve teknik eğitim verdik. Bu kişilerin yüzde 10’u tam zamanlı bir işte çalışırken yüzde 5’lik kısım kendi satış sayfalarından yaptıkları ürünlerin satışını gerçekleştirmektedir. Merkezlerde eğitim alan gönüllü kişiler bulundukları bölgelerde kooperatifleşme yoluna giderek birlikte üretimin temellerini atmışlardır. Bu önemin en büyük göstergelerinden birisi olarak da kadınlarımızı kooperatif çatısı altında bir araya getirerek ilçede 12 adet kadın kooperatifi kurduk. 4 tarım, 8 ticari kooperatifimiz ile Bursa’da en çok kadın kooperatifine sahip ilçeyiz. 8 ticari kooperatifimizin bir araya gelmesiyle Sınırlı Sorumlu Gülçiçek Hatun Kadın Girişimi Üretim ve İşletme Kooperatifleri Birliği’ni kurduk.Üst birlik sadece Yıldırım ilçesi değil aynı zamanda Bursa ili ve Güney Marmara illerindeki diğer kooperatifleri de bünyesinde barındıracak olup yapılacak kadın çalışmalarında birlikte hareket edilecek” diye konuştu.
ÜRETEN KADINLARA TAM DESTEK
Törende konuşan Bursa Vali Yardımcısı Sultan Doğru, imzalanacak sözleşmenin tüm kooperatiflere hayırlı olmasını diledi. Kooperatifçiliğin merkezinde insan ve topluma hizmet etme anlayışı olduğunu ifade eden Doğru, “Kooperatifçilik dayanışma ve hizmetin en güzel örneklerinden biridir. Kooperatifler, insan ihtiyaçlarının karşılıklı yardımlaşma yoluyla giderilmesini sağlamak ve ortakların çıkarlarını korumak amacıyla oluşturulan ekonomik kuruluşlardır. Özellikle makine ve ekipman alımları, yaşlı ve engelli bakım merkezleri, çocuk kulüpleri, kreş ve gündüz bakım evlerinin demirbaş eşya yatırımları, ürün, tanıtım ve pazarlama faaliyetleriyle nitelikli personel istihdamlarına yönelik destekler verilmektedir. Devletimiz, kadınları ekonominin her alanında aktif hale getirmek için çalışmalarını sürdürmektedir. Kadın kooperatiflerinin tarımdan hizmete, imalattan sanayi sektörüne kadar pek çok alanda faaliyet göstermelerini ve iç ve dış piyasalarda yer almalarını desteklemektedir” dedi. Bursa Ticaret İl Müdürü İsmail Aslanlar da kadınların kooperatifler yoluyla güçlenmesi adına daha fazla üretim, istihdam ve ihracat olmasını temenni ederek verilen hibelerin hayırlı olmasını diledi.
Osmaniye’nin kadınlarının ne kadar güçlü olduğunu göstermek için kooperatif kurduğunu söyleyen Başkan Rahime Yüksek, “Kooperatifi kurma hikayem aslında bütün kadınların şu anda sıkıntısı gibi benim de bir sıkıntıdan kaynaklandı. Eşim bir rahatsızlık geçirdi sağlık sorunları oldu ondan dolayı ekonomik bir sıkıntı içerisine girdim. Kendim gibi bu tür ekonomik sıkıntı çeken kadınlara nasıl destek olabilirim, bunlarla nasıl bir iş birliği içerisinde bir platform kurabilirim diye düşünürken kooperatifi kurmak geldi aklıma. Çocukluk arkadaşlarımı, mahalleden ve köylümden kadınları topladım ve kooperatifi anlattım. Biz Kars’ın kadınlarını, Kahramanmaraş’ın kahraman kadınlarını, İzmir’in Urla’nın kadınlarını izledik. Osmaniye’nin neden güçlü kadınları olmasın diyerek. Osmaniye’nin Düziçi ilçesinde çok güzel bir kooperatif kurduk” dedi.
“BİR RENDEYLE BAŞLAYAN HİKAYEMİZ, 1 BUÇUK MİLYONLUK SERMAYEYE DÖNÜŞTÜ”
Her zaman devletin desteğini hissettiklerini söyleyen Başkan Yüksel, “Başta tabii kooperatifi kurduğumuz zaman imkansızlıklar vardı. Zor şartlar altında 25 TL ile almış olduğumuz bir rendeyle başlayan hikayemiz şu an gördüğünüz gibi 1 buçuk milyonluk bir makine ekipman desteğiyle devam ediyor. Hem yurt içi hem yurt dışı satışlarımızla beraber büyüyoruz. Ticaret Bakanlığı’na bağlı bir kooperatif olduğumuz için, Ticaret Bakanlığı’nın KOOP-DES projesinden kaynaklanarak 150 bin liralık bir hibe aldık. Sanayi Bakanlığı’nın SOGEP projesi çerçevesinde 1 buçuk milyonluk makine ve ekipmana sahip olduk, 25 lirayla başlayan hikayemiz, şu an milyonlara ulaşan bir sermayeye dönüştü. Bu konuda bize destek olan Osmaniye Valimizin emekleri çok büyük, Doğu Akdeniz Kalkınma Ajansı çalışanlarının ve genel sekreterlerin emeği çok büyük. Her zaman devletimiz yanımızdaydı ve biz çok büyük destekler aldık” dedi.
“HEDEFİMİZ OSMANİYE’DE YER FISTIĞINI GELİŞTİRMEK”
Yer fıstığının Osmaniye için önemli olduğunu belirten Yüksek, “Kooperatif bünyemizde çalışan kadınlarla beraber biz coğrafi işaretli yer fıstığımızı işlemeyi hedefledik. Bununla ilgili mutfağımıza çok güzel bir AR-GE çalışmasıyla Osmaniye yer fıstığı helvasını ürettik. Yer fıstığı helvası çıktığımız pazarlarda, fuarlarda ve panayırlarda çok dikkat çekti. Şu anda hem yurt dışı hem de yurt dışı pazarlarda artı sosyal medya satışlarında yer fıstığı helvamız yerini buldu. Bununla beraber yine yer fıstıklı acuralar, yer fıstık ezmeleri, yer fıstıklı baklavalara kadar üretimli yapmaktayız. Yaklaşık 50 çeşit ürünümüz bulunmakta. Şu an yaptığımız çalışmalarda mutfağımızda bu ürün yelpazemizi genişletmek için çabalamaktayız” ifadelerini kullandı.
]]>